Alterra: "Stadslandbouw leuk, maar niet meer dan dat"
 

25 mei 2013

Alterra: "Stadslandbouw leuk, maar niet meer dan dat"

Alterra: "Stadslandbouw leuk, maar niet meer dan dat"

De opkomst van stadslandbouw is vooral goed om met name jongeren weer te laten zien waar voedsel vandaan komt. Maar stedelingen kunnen hierdoor absoluut niet in hun eigen voedsel gaan voorzien, wat wel eens wordt beweerd. Dat zegt stadsecoloog Vincent Kuypers van het Wageningse onderzoeksinstituut Alterra.

Toename

Nadat stadsbewoners het ‘stadsboeren’ al ontdekten, richten nu in toenemende mate de bestuurders hun pijlen op het organiseren van stadslandbouw. Kleine groenplaatsen, braakliggende terreinen en daken van grote panden worden voorzien van allerhande groente-, fruit- en kruidenplanten waar stedelingen uit moeten gaan eten, is het devies. Vooral in Rotterdam, Amsterdam, Den Haag en Utrecht zijn politici volop bezig met het stimuleren van dergelijke initiatieven.

Mooie praatjes

Stadsecoloog Kuypers waarschuwt voor te mooie praatjes over de voordelen van het nieuwe fenomeen. Het gevaar zit vooral in de grond, maar ook in de lucht. ,,In de stad zitten vaak veel meer zware metalen in de grond die gretig worden opgenomen door bladgroenten zoals spinazie en sla. Die metalen worden allemaal opgeslagen in het eetbare deel. Secundair is ook de grotere hoeveelheid stikstof in de stad een nadeel, al gaan de groenten er wel flink van groeien.’’

Verontreinigd

Geïsoleerd voedsel verbouwen, zoals in de kassenbouw, is altijd veel beter, stelt Kuypers. ,,Dan kun je het vrijwel steriel opkweken.’’ Feit blijft dat de grond in stedelijk gebied over het algemeen meer is verontreinigd dan grond in de buitengebieden. ,,Maar'', stelt Kuypers, ,, vooral veel jongeren denken dat voedsel uit de supermarkt komt. Ze weten absoluut niet meer hoe die werkelijk tot stand komt. Dan is elk middel geoorloofd om de waarheid over voedselverbouw weer dichter bij de mens te brengen.’’

Overdrijven

Dat politici dan soms overdrijven om het nieuwe fenomeen aan de man te brengen, hoort bij politiek bedrijven, vindt hij. ,,Om een verhaal goed te kunnen vertellen, moet je zaken soms wat uitvergroten om het simpel te houden.'' Als voorlichtingskaravaan over voedselverbouw vindt hij de aandacht voor stadslandbouw daarom een goed idee. ,,Kinderen moeten zelf aan de slag in een moestuintje. Dan gaan ze ook veel makkelijker groente en fruit eten.´´

Reacties: 9 | reageer
Joep Hermans schreef op 11-07-2012:
Stadslandbouw heeft inderdaar educatieve en sociaal vernindende waarde. Het zijn experimenten die de moeite waard zijn om te uit te proberen. Als het echter over voedselveiligheid gaat moet men niet met 2 maten meten. Vooral door biologische plantentelers en consumenten wordt vaak hoog van de toren geblazen als men ook maar de geringste overschrijding van residu normen in gangbare producten waarneemt. Prima, maar stel dan dezelfde normen voor producten uit stadslandbouw. P.s. Waarom leiden de volkstuintjes eigenlijk zo'n kwijnend bestaan? Zou dat komen omdat die niet hip zijn en geen subsidie krijgen? Helaas denk ik dat de meeste stadlandbouwprojecten hetzelfde lot bechoren zal zijn als de hype er af is. Ik zie het misschien te pessimistisch, maar toch!

| reageer |
mark schreef op 28-06-2012:
Leuk stuk dat zie aan de verongelijkte reaktie, blijkbaar lopen de emoties hoog op en raken de argumenten, zo die er zijn, op de achtergrond. Stadslandbouw zorgt voor "biodiversiteit, klimaatbeheersing, zuivering, bewustwording, sociale cohesie" toe maar het kan niet op. Volgens de zogenaamde "stadsecoloog groningen" gaat het om voedselbeleving, wel "praktisch duurzaam" maar de resultaten zijn niet te meten.
Mogelijk geeft het de stadslandbouw gelovers te denken, dat de oude volkstuinen, voorheen moestuinen, in siertuinen zijn omgevormt, dat groen in nieuwbouw juist als teveel wordt gezien en daardoor deels verdwijnt, dat kinderboerderijen zelden iets aan stadslandbouw gedaan hebben, dat landbouw vaker de biodiversiteit vermindert, dat ... Zoals vaker bij gelovigen tellen ook hier de argumenten niet.


| reageer |
schreef op 28-06-2012:
Ik kan me ook niet voorstellen dat je in het verhaal van stadslandbouw ook niet de boeren die al eeuwenlang ons van voedsel voorzien niet meeneemt. Ze zijn te belangrijk, stadslandbouw is meer dan  voedsel verbouwen in de stad. De verbinding tussen stedelijk gebied en diens achterland zijn als sinds er samenlevingen/dorpen bestaan met elkaar verbonden. Daarnaast biedt stadslandbouw zoveel meer dan alleen voedsel, ook biodiversiteit, klimaatbeheersing, zuivering, bewustwording en sociale cohesie staan volgens mij ook centraal.

| reageer |
Harry te Riele schreef op 27-06-2012:
Geen stuk dat een sterke indruk achter laat. Het levert nauwelijks onderbouwing voor een vergaande stelling. Het geeft podium aan een blijkbaar wat routineuze denker die de potentieel ontwrichtende werking van innovatie niet overziet.


| reageer |
Nettie schreef op 27-06-2012:
Ik zou maar als de donder ieder lapje beschikbare grond klaarmaken voor gebruik en dus oogst door stads- , buurt- en of dorpsmoestuinders. Ook wat  insectenhotels in de buurt ophangen! Want afgezien van het feit dat het de mensen (jong en oud) dichter bij hun voedsel brengt, dat grond nuttig wordt gebruikt, dat het goed is voor de gemeenschapszin, dat je ervan leert; afgezien daarvan:  nog even en je kunt niet eens meer kìezen voor sla die zonder kunstmest en bestrijdingsmiddelen is opgekweekt. Alleen nog grootschalig uit de grond gejaagde fletse kassla uit een steriele omgeving. Of fijne regelmatig met gif bespoten aardappels. Want nog even en je biologische groente wordt onbetaalbaar. Lees maar : http://sync.nl/biologische-landbouw-wordt-onbetaalbaar-door-nieuwe-eu-regels/
Stads- , buurt- en of dorpsmoestuinders hebben dan tenminste af en toe nog iets te kiezen. Moeten ze natuurlijk wel illegale middelen als ongegist brandnetelgier tegen bladluizen durven gebruiken.

Tovenaarsleerlingen van WUR, lieden in witte laboratoriumjassen van Bayer, BASF, Monsanto, Syngenta en andere multinationals die lieden in dure maatpakken- met- badges hebben rondlopen in Brussel die vervolgens weten te regelen dat we meer gif in ons eten krijgen en dat biologische landbouw onbetaalbaar en dus onmogelijk wordt, ze zullen allemaal zeggen dat alle middelen natuurlijk zijn toegestaan om de jeugd dichter bij het voedsel te brengen. Natuurlijk, zolang zijzelf vrijuit al hùn onnatuurlijke middelen mogen blijven ontwikkelen en op de markt mogen brengen. Dat bedoelde Kuypers natuurlijk niet, maar het gaat me ook niet om Kuypers.

Overigens ben ik van mening dat de term 'gewasbeschermingsmiddelen' vervangen moet worden door de term 'gewasbestrijdingsmiddelen'

| reageer |
Ger schreef op 27-06-2012:

Voor de meeste kweek activiteiten heb je a. geen grond voor nodig (hydro culturen) b. Meststoffen ruim voorhanden als al dat organische afval (weggesmeten voedsel e.d.) op een nette manier lokaal verwerkt wordt tot energie en compost. En wat is 'steriel gekweekte groente? In 9 van de 10 gevallen staat het stijf van de artificiële meststoffen en is het 'behandeld' met niet al te vriendelijke chemicaliën om de weg naar de supermarkt goed te kunnen doorstaan. 

Gelijk als met de plofkip is maximaliseren van productie tegen minimale kosten het enige streven van zo'n beetje elke industrie.  We hoeven niet meer van alles en nog wat, we willen betere producten. Gelijk als in software industrie: We do not need more code, we need better code.      



| reageer |
stadsecoloog groningen schreef op 27-06-2012:

Jammer dat jullie Wageningen zo weer een podium geven terwijl het echte verhaal heel anders is. Niemand heeft de illusie dat we met stadslandbouw de honger uit de wereld helpen. Wat er wel gebeurt; overal zie je in steden bewoners met enthousiasme de handen uit de mouwen steken en ondernemers, die met succes op zoek zijn naar nieuwe concepten van voedselproductie en voedselbeleving. Resultaten zijn niet te meten in hectares en kilo's, maar in dringend noodzakelijke biodiversiteit, sociale samenhang, lokale economie en kwaliteit van de leefomgeving. Het is de zeer noodzakelijke transitie naar praktische duurzaamheid, die hier zichtbaar wordt. Dat ontgaat de wetenschappers in Wageningen blijkbaar. 

 



| reageer |
Arjan schreef op 27-06-2012:

Nogal gratuit zwatelverhaal, dat vooral op media aandacht voor de heer Kuypers lijkt te zijn gestoeld. "Laat ik vooral waarschuwen hoe gevaarlijk je zelf in de stad verbouwde  voedsel is."

Pfff, het is al lastig genoeg om iets van de grond te krijgen, zowel qua initiatief als lokatie, als in daadwerkelijk iets laten groeien. Het zou maatschappelijk een stuk waardevoller zijn als deze Wageningen man tips zou geven hoe je de risico's kunt beheersen/beperken door aan te geven wat je WEL moet doen, ipv de NIETen uit te vergroten.

Kun je de vervuiling uit de grond trekken met spinazie? B.v. 1e jaar grond biologisch 'reinigen', 2e jaar spinazie zelf eten? Hoe kom je erachter hoe schoon de grond is? Is de schoongrondverklaring van de gemeente afdoende? Kun je iets doen aan de luchtvervuiling (bv plastic tunnel)? Hoe lokaal is die invloed? Want volks-, school- en moestuinen staan ook gewoon in en rond de stad, zeker in West-Nederland.

Enfin, de negatieve insteek van dhr. Kuypers draagt weinig bij aan een zinvolle discussie en inhoudelijk zijn z'n opmerkingen bepaald niet nieuw.



| reageer |
Bob Molenaar schreef op 26-06-2012:
Wat moeten we hier nu uit concluderen? Wel stadslandbouw plegen, zodat jongeren kunnen zien hoe gewassen groeien, maar de producten vervolgens niet opeten omdat ze niet gezond zouden zijn?

| reageer |