Nieuwe modellen voor samenwerking: tips voor een duurzame politieke coalitie

Van: op 4 maart 2017

ruud koornstra energiecommissarisOver een kleine twee weken is het zover: dan weten we de uitslag van de Tweede Kamerverkiezingen. Wordt het premier Wilders, Rutte of Pechtold? Of hebben Asscher, Roemer of Klaver voor een verrassing gezorgd? Wie er ook wint, één ding is zeker: er zal een coalitie moeten worden gevormd. Een duurzame coalitie, als het even kan. En liefst ook een 'coalition of the willing' in plaats van een verstandshuwelijk zoals dat van de afgelopen vier jaar – of nog erger: een gedoogconstructie.

Ook in het bedrijfsleven worden steeds vaker coalities gevormd om duurzame en sociale doelen te realiseren. Wat kan de politiek leren van deze coalities van bedrijven rond maatschappelijke vraagstukken?

 

Spanning

In zijn 'Tragedy of the commons' schetste Garret Hardin al het dilemma tussen het kortetermijnvoordeel van het individu (of de organisatie) en het langetermijnbelang van het collectief. Deze spanning is ook altijd aanwezig als (beursgenoteerde) bedrijven samenwerken aan duurzame doelen zoals duurzaam produceren, bouwen, inkopen of bankieren. Wat is er voor nodig om bedrijven succesvol te verbinden aan een collectief duurzaam langetermijndoel?

Op basis van mijn ervaringen met verschillende MVO-coalities, heb ik wel enkele tips voor de vorming van een duurzame en impactvolle coalitie. En hieruit volgend een stemadvies.

 

Tip 1:

Zoek een bevlogen en innemende aanjager/trekker voor de coalitie. Geen autoritaire leider, maar een sympathieke verleider. Iemand die het voortouw neemt en tegelijk verbindt. Zoals Maria van der Heijden (MVO Nederland), Marie Louise Voors (Delta Lloyd, initiatiefnemer van de schuldeiserscoalitie) of Carola Wijdogen (NS, aanjager van de mobiliteitstransitie).

 

Tip 2:

Formuleer de gezamenlijke ambitie, het doel dat iedereen nastreeft, gebaseerd op gedeelde waarden, de gemeenschappelijke noemer. Leg die eventueel vast in een ethisch manifest.

Het gaat hier nadrukkelijk niet over gedeelde belangen. Die kunnen in een coalitie namelijk best uiteenlopen. Zo werken in de schuldeiserscoalitie concurrerende energiebedrijven, woningcorporaties, telecombedrijven en verzekeraars samen, omdat de gezamenlijke ambitie om probleemschulden aan te pakken het concurrentiebelang overstijgt.

 

Tip 3:

Vorm een coalitie van 'motortjes', mensen die (intrinsiek) gemotiveerd zijn en echt iets willen en kunnen bijdragen. Veel coalities zien er op papier fantastisch uit, maar blijken in de praktijk alleen te bestaan uit organisaties die hun naam hebben verbonden vanwege de status of het imago. Wees dus selectief! Liever een kleine, actieve coalitie zoals Platform Groene Netten, dan een grote passieve club, zoals de Klimaatcoalitie.

 

Tip 4:

Ga met elkaar in dialoog. Dat wil zeggen: benut de kennis en ervaring van de hele groep en verken samen de dilemma's en kansen rond het gemeenschappelijke thema en doel, belicht vanuit verschillende invalshoeken. Erken daarbij de verschillende belangen, maar focus op de overeenkomsten en de mogelijkheden om elkaar te versterken. Dit vraagt om vertrouwen in elkaar en wederzijds respect. Als die ontbreken, gaat een coalitie niet werken.

Bovenstaande tips bieden geen garantie voor een geslaagde coalitie – het vraagt namelijk ook een heel goede organisatie en communicatie om de 'motortjes' draaiende en verbonden te houden –, maar ze vormen wel belangrijke randvoorwaarden voor een vruchtbare samenwerking tussen verschillende bedrijven aan een maatschappelijk doel.

 

Klimaatverandering

Gelden deze voorwaarden ook voor de vorming van een politieke coalitie? Ik denk van wel. Een verbindende formateur, een gezamenlijke ambitie op basis van gedeelde waarden, intrinsiek gemotiveerde partners die elkaar vertrouwen en respecteren én naar elkaar luisteren om te ontdekken waar ze elkaar kunnen versterken, zijn volgens mij ook de ingrediënten voor een geslaagde formatie, zeker als het om partijen gaat die verschillende – soms tegengestelde – belangen vertegenwoordigen.

Dit vraagt echter wel om een klimaatverandering. Van het politieke klimaat welteverstaan. Want in het huidige klimaat domineren de strijders (meestal mannen) in plaats van de verbinders (veelal vrouwen). De huidige politieke voormannen benadrukken in felle debatten de problemen en de onderlinge verschillen in plaats van dat ze de overeenkomsten benoemen en oplossingen aandragen. Niet bepaald de ideale omstandigheden voor goede politieke samenwerking.

Daarom is mijn stemadvies voor een duurzame politieke coalitie die de belangrijkste maatschappelijke problemen echt gaat aanpakken: kies partij voor verbinding en samenwerking en stem op een vrouw!

Femke Zwaal adviseert en begeleidt met ‘Spirit of the Age’ mensen en organisaties op het gebied van dialoog en samenwerking. Dit om de veerkracht die nodig is in deze tijd van grote maatschappelijke veranderingen te versterken.

 

Lees meer over:

Meer artikelen uit de categorie: Inzicht



 


Laatste nieuws

Kolenoverslag Amsterdam geblokkeerd door Code Rood

Kolenoverslag Amsterdam geblokkeerd door Code Rood

Ruim driehonderd mensen blokkeren sinds 9:30 uur zaterdagochtend (24 juni) de kolenoverslag in de haven van Amsterdam. Met deze menselijke blokkade, CODE ROOD, trekken zij een grens tegen klimaatverwoesting door de fossiele industrie. Door de blokkade kan er geen kolen worden aan- en afgevoerd van de OBA Bulk Terminal. De overslag is stilgelegd.    De […]

| 24 juni 2017
Onderwijs netwerken gaan samen voor duurzaam MBO

Onderwijs netwerken gaan samen voor duurzaam MBO

Om het beroepsonderwijs in Nederland verder te verduurzamen, verenigen Duurzaam MBO, Het Groene Brein Roots, Katapult en de coöperatie Leren voor Morgen zich in een gezamenlijk netwerk. Het beroepsonderwijs staat voor grote uitdagingen. Er is een enorm tekort aan opgeleide mbo’ers, zo bleek recent uit onderzoek van de Samenwerkingsorganisatie Beroepsonderwijs en Bedrijfsleven (SBB) en uitkeringsinstantie […]

| 23 juni 2017
Ook meerderheid van rechts Nederland wil meer duurzame energie

Ook meerderheid van rechts Nederland wil meer duurzame energie

Een overgrote meerderheid van de CDA-, VVD- en D66-achterban vindt dat Nederland meer gebruik moet maken van duurzame energie. Van de CDA-stemmers wil 80% meer duurzame energie, bij VVD en D66 is dat 83%. Van de ChristenUnie-achterban, de partij die nu aansluit bij de onderhandelingen, vindt 86% dat Nederland meer gebruik moeten maken van duurzame energie. […]

| 22 juni 2017
Duurzaamheid in de Boardroom beschrijft de groene uitdaging van topmanagers

Duurzaamheid in de Boardroom beschrijft de groene uitdaging van topmanagers

Maandagmiddag 26 juni 2017 om 16.00 uur wordt in de Nieuwe Poort te Amsterdam het boek ‘Duurzaamheid in de Boardroom’ gepresenteerd. Een boek over ‘brede waardecreatie’ door bedrijven, uitgerekend in een tijd van berichten over dreigende vijandige overnames van bedrijven die expliciet zijn in hun duurzaamheidsambities en van losbarstende discussies over de dominante aandacht voor […]

| 22 juni 2017
Nuon Solar Team begint seizoen met een wereldrecord

Nuon Solar Team begint seizoen met een wereldrecord

Het Nuon Solar Team heeft 882 kilometer in twaalf uur tijd afgelegd  met zonne-raceauto Nuna. Daarmee zetten de studenten van de TU Delft op de langste dag van het jaar een nieuw wereldrecord neer tijdens de eerste zonnerace ooit op Nederlandse bodem. De race tegen de klok werd gereden op de testbaan van de RDW […]

| 22 juni 2017
Goudketen start samenwerking voor verantwoord goud

Goudketen start samenwerking voor verantwoord goud

De goudsector in Nederland zet zich gezamenlijk in voor een internationaal verantwoorde goudketen. Producenten van elektronica en sieraden, recyclers, maatschappelijke organisaties en de overheid ondertekenden hiervoor het Convenant Verantwoord Goud. Doel is dat in de hele keten, van winning tot en met recycling, de mensenrechten, het milieu en biodiversiteit beter worden gerespecteerd. Een eerste concreet […]

| 20 juni 2017

Inzicht

Belastingontwijking, hoe pak je dat aan

Belastingontwijking, hoe pak je dat aan

Belastingontwijking is hot. De enquêtecommissie fiscale constructies doet haar best de bulk van de ijsberg boven water te krijgen. Het puntje daarvan kwam tevoorschijn in de uitgelekte administratie van de Mossack Fonnseca in Panama. De Curaçaose trustadviseur Gregory Elias werd daarin volgens het Financieele Dagblad 312 keer genoemd. Op de vraag wat hij vond van […]

| 22 juni 2017
Rotterdamse ondernemer in de bres voor olijfboeren met 1000 jaar oude bomen

Rotterdamse ondernemer in de bres voor olijfboeren met 1000 jaar oude bomen

Een paar jaar geleden maakte de Rotterdamse ondernemer Michiel Drijver kennis met het bijzondere leven van Spaanse olijfboeren. In het zuidelijke Andalusië maken ze hun heerlijke, pure olijfolie. Hij werd geraakt door de denkwijze van de boeren, hun werkwijze en hun manier van leven: eerlijk, traditioneel en met respect voor de natuur. In Andalusië staan […]

| 20 juni 2017
Ook kleinere bedrijven kunnen direct inkopen bij boeren

Ook kleinere bedrijven kunnen direct inkopen bij boeren

Ook het midden- en kleinbedrijf kan rechtstreeks producten afnemen van boeren en hun organisaties in ontwikkelingslanden en opkomende markten. De vraag naar agrarische producten uit Afrika, Azië en Latijns Amerika groeit sterk. Directe samenwerking met kleinschalig opererende boeren biedt Nederlandse bedrijven toekomstige leveringszekerheid.     Deze conclusie viel te beluisteren tijdens het Sustainable Sourcing Event, dat […]

| 13 juni 2017 | 0 Comments
Ons geldsysteem en het milieu (deel 1)

Ons geldsysteem en het milieu (deel 1)

Weinig mensen zullen een verband leggen tussen ons geldsysteem en het milieu, vooral wat betreft de aanpak van de milieuproblemen waar onze maatschappij zich voor geplaatst ziet. Dat komt omdat vrijwel iedereen ons geldsysteem als een gegeven beschouwt, niet als iets wat veranderd zou kunnen en moeten worden. Weinig mensen realiseren zich hoe nieuw geld “gemaakt” […]

| 11 juni 2017 | 0 Comments

Deze website wordt mede mogelijke gemaakt door: