like duurzaamnieuws op facebook
volg duurzaamnieuws op twitter
zoeken op duurzaamnieuws

Trilveen wordt nieuw leven ingeblazen

Van: op 9 juli 2013

De komende vijf jaar herstellen Natuurmonumenten en Staatsbosbeheer zeven laagveengebieden. Daardoor gaat het laagveen weer trillen. Trilveen is een zeldzaam bodem- en vegetatietype dat bestaat uit een dunne en uiterst slappe 'bodem' die vooral uit zegge- en graswortels bestaat en op water of slappe modder drijft. Trilveen ontstaat uit een ander verlandingsproces dan de meer gebruikelijke laagveenverlanding, die onder meer tot rietland leidt. Noodzakelijke voorwaarden zijn het veel voorkomen van drijftillen met bijvoorbeeld krabbenscheer of waterscheerling. Trilveen kan niet overal ontstaan, voor het ontstaan van tril is de aanvoer van voedelsarm (oligotroof) en kalkrijk water nodig.

De Wieden en de Weerribben
Verzuring van het milieu werkt het ontstaan van trilvenen tegen. Trilveen kenmerkt zich door een specifieke plantengroei bestaande uit onder andere groenknolorchis, veenmosorchis, schorpioenmos en draadzegge. In Nederland vinden we trilvenen vooral in Overijssel in de natuurgebieden De Wieden en de Weerribben. Trilvenen moeten voor hun behoud als hooiland worden beheerd, hetgeen vanwege de bodem vrij lastig kan zijn. Er bestaat nog maar een zeer beperkte oppervlakte aan trilveen. Het betreden van trilveen door het publiek moet ten sterkste worden afgeraden en is dan ook overal verboden.

New Life for Dutch Fens
Het natuurherstelproject ‘New Life for Dutch Fens’ kost ca 13,5 miljoen euro, waaraan de Europese Commissie 4,2 mln bijdraagt uit het ‘LIFE+Nature’-budget. Naast de Europese Commissie leveren ook het ministerie van Economische Zaken, de provincies Noord-Holland, Zuid-Holland, Overijssel en Utrecht en het waterschap Amstel, Gooi en Vecht belangrijke financiële bijdragen.

Van 2014 tot 2018
Het project start 1 juli en loopt tot eind 2018. De uitvoering in het veld start vanaf 2014. Natuurmonumenten en Staatsbosbeheer zijn blij met deze bijdrage aan dit project dat het grootste is van het LIFE-programma-natuur van dit jaar. Projectcoördinator Andries Stoker van Natuurmonumenten: “De bijdrage uit Europa en van de verschillende overheden zijn enorm welkom voor de ontwikkeling en bescherming van de natuurwaarden in laagveengebieden. We kunnen het laagveen weer laten trillen.”

Zeven laagveengebieden
Het project heeft betrekking op zes gebieden van Natuurmonumenten: Oostelijke Vechtplassen, De Wieden, Botshol, Naardermeer en Nieuwkoopse Plassen & De Haeck en het Wormer- en Jisperveld en op twee gebieden van Staatsbosbeheer: de Rottige Meenthe & Brandemeer en het zuidelijke deel van de Oostelijke Vechtplassen. Met de maatregelen worden de omstandigheden voor flora en fauna hersteld die van oudsher thuishoren in het laagveengebied. Denk hierbij aan karakteristieke open wateren met kranswieren, krabbenscheer en fonteinkruiden, maar ook trilvenen en blauwgraslanden en soorten als grote vuurvlinder, Noorse woelmuis en gevlekte witsnuitlibel. Ook verscheidene moerasvogelsoorten zoals zwarte stern, grote karekiet, rietzanger, snor en purperreiger profiteren van het herstel.

Achteruitgang van laagveensoorten keren
Laagveengebieden zijn karakteristiek voor het Nederlandse (polder)landschap. Van oudsher trad hier als gevolg van turfwinning verlanding op. Hierbij ontwikkelde open water zich geleidelijk weer tot land. Omdat turfwinning tegenwoordig niet meer wordt gedaan komen veel zeldzame en bedreigde plant- en diersoorten in het gedrang. Nederland heeft een Europese verantwoordelijkheid om bedreigde plant- en diersoorten te beschermen. Met het grootschalige laagveenherstelproject wordt dit tij gekeerd.

Maatregelen
Om de gebieden te herstellen tot laagveen worden bossen en houtopslag in veenmosrietlanden, galigaanmoeras en trilvenen verwijderd. Verzuurd rietland wordt geplagd en petgaten worden gegraven. Dit is noodzakelijk om het veenlandschap te verjongen, zodat het voor laagveengebied kenmerkende proces van verlanding kan blijven doorgaan. Naast werkzaamheden ‘op het land’ worden ook ‘natte’ maatregelen genomen, namelijk baggeren en omleggen van watergangen. Zo wordt de waterkwaliteit verbeterd. In de gebieden wordt nauw samengewerkt met partners zoals provincies en gemeenten.

Over natuur en LIFE
Natuurmonumenten en Staatsbosbeheer maken zich al meer dan 100 jaar hard voor het behoud en beheer van natuur en de binding van mensen met natuur. Recent ontvingen de natuurorganisaties vanuit het Europese LIFE-programma een bijdrage voor het herstellen van zeldzame ‘blauwe’ natuur in Brabant, waar de blauwgraslanden onder meer het leefgebied vormen voor een bijzondere blauwe vlinder: het pimpernelblauwtje ofwel Blues in the Marshes. Ook ontvingen natuurorganisaties een bijdrage voor het herstel van de dynamiek in de Hollandse kustzone (Dutch Dune revival; in diverse duingebieden: Kennemerland, Voornes duin en de Duinen van Goeree), voor herstel en behoud van het Fochteloëerveen, een voor kraanvogel belangrijk hoogveengebied genaamd Dutch crane resort, voor heideherstel in het Dwingelderveld en voor het herstel van het grensoverschrijdende Dommeldal. Dit laatste project werd begin juni bekroond met de Europese ‘Best LIFE Nature project Award’.

Lees meer over: ,

Meer artikelen uit de categorie: Nieuws, Noord-Holland, Overijssel, Utrecht, Zuid-Holland