like duurzaamnieuws op facebook
volg duurzaamnieuws op twitter
zoeken op duurzaamnieuws

Biogas uit mestvergisting zou zoden aan de dijk kunnen zetten

Van: op 21 januari 2014

biogas installatie TheunissenNederland telt ongeveer 1,5 miljoen melkkoeien die met elkaar een dikke 11 miljoen ton melk produceren. Dat is veel en veel meer dan we met z’n allen op kunnen. Het grootse deel wordt dan ook als kaas, boter en melkpoeder geëxporteerd. Dat levert Euro’s op en het houdt ons landje groen. Samen met ongeveer 2,5 miljoen stuks jongvee en vleeskoeien en 0,7 miljoen schapen vreten ze een enorme hoeveelheid gras en daardoor bestaat ongeveer de helft van het oppervlak van ons land uit grasland. Vroeger noemden we dat weiland, maar dat klopt niet meer want het meeste melkvee staat tegenwoordig op stal en het gras wordt voor hen gemaaid en ingekuild.

De mest van het melkvee wordt in de mestkelders verzameld totdat het over het land uitgereden kan worden. De cellulose in het gras is moeilijk verteerbaar, maar dankzij het ingewikkelde stelsel van magen en een bijzondere darmflora kunnen herkauwers het grootste deel van de energie en voedingsstoffen er toch uit halen. De vertering van het gras is echter niet helemaal volledig. De mest bevat nog aardig wat organische stof en daarmee een deel van de zonne-energie die er in was vastgelegd. Die rest-energie kunnen we er uit halen door in een speciale installatie de mest gecontroleerd te laten vergisten. Per koe kan dat ongeveer 2 m3 methaangas per dag opleveren. Onze hele melkveestapel zou per jaar dus ca 1 miljard m3 methaangas kunnen opbrengen.

Maar dat is theorie. In de praktijk blijkt dat de vergisting van pure koeienmest niet goed verloopt. Dat probleem kan opgelost worden door bijmenging met andere organische reststoffen, zoals de mest van legkippen, varkensmest en reststoffen uit tal van voedselverwerkende industrieën. Uiteindelijk moet er nog wat maïs bij en met een optimale mengverhouding van al die mest en reststoffen zouden we op die manier in Nederland zelfs 10 miljard m3 biogas kunnen maken. Op het totale Nederlandse verbruik van ca 50 miljard m3 aardgas per jaar is dat een aardige slok op een borrel.

Een dergelijke vergroening van ons energieverbruik zou op zich al mooi zijn. Het effect op het terugdringen van de uitstoot van broeikasgassen is echter veel groter dan dat. In de huidige situatie ontstaat een groot deel van dat biogas spontaan in de mestkelders en in stortplaatsen voor organisch afval. Hoeveel methaan daarbij ongecontroleerd de lucht in gaat is moeilijk te schatten. Zelfs als deze spontane emissie maar 20 % is van de hoeveelheid die er bij gecontroleerde vergisting valt uit te halen, is de betekenis daarvan enorm. Dat komt doordat methaan als broeikasgas in de atmosfeer een veel groter effect heeft dan koolzuurgas. Men neemt aan dat het effect van een kg methaan op korte termijn (20 jaar) een factor 72 en op lange termijn  (100 jaar) een factor 21 groter is dan van een kg koolzuurgas. Voor de tijdspanne die we nog voor de energietransitie hebben voordat we over de drempel van 2 graden opwarming gaan, is het beter met 30 – 50 jaar te rekenen en dus met een omrekeningsfactor van 50. Je kunt de methaanemissie daarmee omrekenen naar CO2 equivalenten.

Na enig rekenwerk kun je vaststellen dat we in de huidige situatie door verbranding van 50 miljard m3 aardgas 100 miljoen ton CO2 ontstaat en dat door ongecontroleerd verlies van 2 miljard m3 methaan uit meststoffen en andere reststoffen 70 miljoen ton CO2 equivalenten in de atmosfeer komen. Zouden we op grote schaal alle mest en reststoffen gaan vergisten om 10 miljard m3 groen gas te maken, waarmee aardgas of diesel kan worden vervangen, dan kunnen we de totale emissie van 170 tot 80 miljoen ton CO2 equivalenten terugdringen. Dat is dus geen kleinigheidje.

Waarom doen we dat dan niet? Het antwoord is even eenvoudig als onthutsend. In Nederland zijn recent al ongeveer 80 dergelijke mestvergisters gebouwd, maar daarvan zijn er 50 financieel niet rendabel. De Nederlandse staat geeft grootverbruikers een drastische vermindering van energiebelasting en heft daarentegen energiebelasting en BTW over groene energie. Het gaat niet om centen maar om dubbeltjes. Elke m3 gas geleverd aan kleinverbruikers levert de staat minstens een kwartje aan belastingen en elke kWh elektriciteit bijna 15 cent. De industriële grootverbruikers betalen vrijwel geen energiebelasting en BTW en krijgen dus bij elkaar voor enkele miljarden Euro’s korting op deze heffing. Dat is de omgekeerde wereld. Grootverbruikers zouden extra moeten worden belast om ze tot zuinigheid aan te sporen en groene energie zou vrijgesteld moeten zijn van energiebelasting.

Door slechts één miljard Euro belastingdruk te verschuiven van de biogasboer naar de grote industrie zou de opbrengst van het biogas al verdubbelen. Op die basis kunnen er dan in Nederland nog 4000 mestvergisters gebouwd kunnen worden die dan op een rendabele manier biogas kunnen produceren. Dat vergt een investering van 8 miljard Euro maar dat hoeft de staat niets te kosten want het is een investering die een voldoende hoog rendement heeft. Zowel financieel als voor de werkgelegenheid en de vermindering van broeikasgas. Helaas worden we geregeerd door heel erg kortzichtige ongeschoolde mensen die zich laten gijzelen door een klimaatscepticus en lobbyisten van de grote industrieën.

Mestvergisting in de praktijk

Langs de Schaarsestraat in Bergharen bij een melkveebedrijf van Pieter Theunissen staat sinds 2009 een biogasfabriek. Zijn bedrijf met 200 melkkoeien plus 150 stuks jongvee fungeert als energiebron. Maar om die energie eruit te halen moest wel eerst een slordige 2 miljoen worden geïnvesteerd. De enorme mestvergister van 3500 m3 wordt netjes op 37 graden gehouden en dagelijks aan de bovenkant gevoerd met ongeveer 60 ton (natgewicht) mest en ander fijngehakt materiaal. Na ongeveer twee maanden in de bioreactor, komt de verteerde rest er aan de onderkant weer uit. Het vocht wordt eruit geperst en kan over het weiland uitgereden worden. De koek kan als meststof bij de fruittelers afgezet worden. Het hoofdproduct is zo’n 6700 m3 biogas per dag, genoeg om het jaarverbruik van ruim 1000 huishoudens te dekken.

Het liefste zou Pieter dat gas direct aan het gasnet toevoegen. Helaas kan dat nog niet. Het gas zou dan eerst moeten worden voorbehandeld om de kwaliteit gelijkwaardig aan die van aardgas te krijgen. De E.ON Hansen in Duitsland doet dat al wel. In Bergharen gaat het gas nu zonder enige voorbehandeling in een grote gasmotor die er via een dynamo elektrische stroom van maakt. Die stroom kan wel aan het net worden geleverd. Een groot deel (55%) van de energie-inhoud gaat daardoor echter als warmte verloren. Pieter heeft momenteel geen toepassing voor die warmte. Wellicht kan hij er de uitgegistte mest mee drogen en pasteuriseren. Dan kan hij het dat naar Frankrijk exporteren. In de wijnbouw zitten ze te springen om meststoffen. Het verrijden van natte meststoffen is te duur en het wordt om hygiënische reden ook niet toegelaten.

De geproduceerde elektriciteit is veel meer dan hijzelf op het bedrijf nodig heeft en genoeg om het gemiddelde verbruik van 1300 huishoudens te dekken. Helaas gaat dat ook niet direct, maar via de NUON of een andere leverancier. Pieter krijgt dan maar 5,7 Eurocent per kWh terwijl de huishoudens er 23 cent voor moeten betalen. Er blijft dus heel wat geld aan de strijkstok hangen. De energiebelasting en BTW alleen al zijn 40 % dus 9,2 cent/kWh.

Als je zo weinig geld voor de stroom krijgt en de helft van de energie gaat als warmte verloren, is het dan wel rendabel?” Vraag ik.

“Nee, dat is het niet. Er moet geld bij en die komt er via een MEP subsidie om te zorgen dat je gedurende de eerste periode net wel rendabel kan draaien. Dat is op dit moment 9,7 cent per kWh.”

Dus je krijgt slechts 0,5 cent meer subsidie dan de overheid aan belastingen bij de consument afroomt. Die subsidie is dus eigenlijk een sigaar uit eigen doos.” Is mijn conclusie. “Zo heb ik het nooit bekeken maar het is wel zo.”

Als dat kan, waarom heeft dan nog niet elke melkveehouder zo’n mooie installatie?” vraag ik.

“Daar zijn meerdere reden voor. Allereerst de kosten. Van de 80 reeds bestaande installaties in Nederland draaien er zeker vijftig ondanks de subsidie met verlies. De komende jaren zullen er dan ook een heleboel noodgedwongen gaan stoppen. Een tweede reden is de beschikbaarheid van voldoende afvalstoffen om bij te mengen. De koeienmest is maar 30% van de voeding en levert maar 10% van de energie. Om het proces goed te laten verlopen is er 15% mest van legkippen en 5% varkensmest nodig en daarnaast nog 50% plantaardige restproducten. Dat is onder andere maïs. Die maïs heb ik altijd op voorraad, maar al naar gelang de beschikbaarheid op de markt, wordt die zo veel mogelijk vervangen door goedkopere regionale restproducten. Wij zitten hier in een gebied met voldoende regionaal aanbod. Er is waarschijnlijk genoeg voor nog een tweede of derde installatie in heel Maas en Waal, maar dan houdt het op.

Die reststoffen komen bijvoorbeeld van de conservenindustrie, overjarig sapconcentraat van de sapverwerkers, koffiedik van de oploskoffie­fabriek, witlofwortels, piekproductie van wei en bietenstaartjes enzovoorts. Soms doen we er zonnebloemen bij die op braakliggende percelen of als wisselbouwgewas worden geteeld. Die zonnebloemolie heeft het grote voordeel dat het de schuimvorming in het proces onderdrukt. Het kopen van dergelijke restproducten is een vak apart. Soms krijg je geld toe, soms moet je bijbetalen, dat hangt af van de energieinhoud en of er een alternatieve afzet is. Als het ook als varkensvoer kan dienen, is de prijs voor ons al te hoog. Wij zijn dus geen concurrent van de varkensboer.

Dat kan in Duitsland anders zijn. Daar krijgt de boer twee keer zo veel geld voor groene energie en kan dus een hogere prijs bieden voor afvalstoffen. Veel producten zouden anders in het riool verdwijnen of op de vuilstort terechtkomen. Dat is niet alleen slecht voor het milieu maar het kost de ontdoener ook een hoop geld. Dankzij de buffer van maïs kan ik pieken in het aanbod van andere reststoffen verwerken. Bij elk product moet ik wel goed opletten dat het is toegestaan, dat het voldoende energie bevat en dat het ons proces niet verstoort. Bermgras bijvoorbeeld levert te weinig energie, bevat te veel zware metalen uit uitlaatgassen en slijtsel van autobanden en bevat bovendien te veel grof zwerfvuil waar mijn machines op stukdraaien. Kippenmest van slachtkippen bevat weer te veel antibiotica, maar mest van legkippen is prima vanwege de kalk. Kalk buffert de verzuring in het proces. De derde reden dat niet alle melkveehouders dit doen is dus dat het nogal wat vakkennis vereist. Je moet niet alleen in de afvalstoffenhandel thuis zijn, maar ook een goede procesoperator en een halve chemicus. De methaanbacteriën in de reactor zijn heel gevoelig. Als het proces even verstoord raakt door verzuring of een kapotte pomp, maak je gelijk grote verliezen. “

Is het eigenlijk wel verantwoord om biogas te maken van maïs? Dat gaat toch ten koste van voedselproductie?

“Zo moet je dat niet zien. Voor mijn melkveebedrijf heb ik 100 ha grasland, 50 ha maïs en de graanopbrengst van 50 ha land nodig. Zonder vergisting zou een groot deel van de energie inhoud van deze gewassen als warmte van de koe en als methaangas de lucht ingaan. Methaangas is een zeer schadelijk broeikasgas.” (Ik heb even nagekeken hoe erg. Op korte termijn (20 jaar) is methaan 72 keer en op lange termijn (100 jaar) 21 keer zo erg als koolzuurgas. Voor de middellange termijn kunnen we een factor 50 rekenen.) Een melkkoe produceert normaal 2500 liter methaangas per dag, waarvan 400 liter direct via de mond uit de maag komt en de rest uit de mest. De hoeveelheid broeikasgas die Pieters veebedrijf anders zou produceren (182.550 m3 methaan/jaar) is te vergelijken met 6517 ton CO2 equivalenten ofwel met dat van een wagenpark met ruim 3000 auto’s.

“Door 25 ha land extra met maïs te verbouwen kan ik het grootste deel van de methaanuitstoot tegengaan en bovendien hiermee het gebruik van fossiel aardgas vervangen. Vanuit het klimaatprobleem bekeken is dit zeer gunstig. Het is ook gunstig vanwege de meststoffen-huishouding, omdat ik voor het droge restproduct een grotere afzet heb. Het is ook gunstig vanuit het milieu, omdat er minder reststoffen gestort of geloosd hoeven te worden. Uiteindelijk is het ook economisch gunstig omdat de subsidie van de overheid eigenlijk weer via belastingen terugkomt. Als straks de energie nog wat duurder wordt, en als het lukt om het gas na voorbehandeling aan het gasnet toe te voegen, dan wordt het hele verhaal nog mooier.”

Het verhaal kan nog veel mooier worden als we het digestaat gaan gebruiken om eendenkroos te kweken. Dit plantje heeft een enorm hoge eiwitopbrengst en kan de geïmporteerde soja in het veevoer vervangen.

Ik ben onder de indruk, maar blijf toch zitten met de opmerking dat er elders in het land een stuk of vijftig dergelijke bedrijven zijn, die de zaak niet voor elkaar krijgen. Het is een triest gevolg van een volkomen absurd energiebeleid. De overheid geeft wel per kWh een dubbeltje korting op de energiebelasting voor grootverbruikers, maar is niet bereid om over groene energie de energiebelasting consequent te verminderen.

Han Blok

 

Lees meer over: , ,

Meer artikelen uit de categorie: Inzicht



 

Reacties: (23)

Trackback URL | Comments RSS Feed

  1. Ron schreef:

    Beste Armanda,

    Dieren eten heel veel om melk, vlees en eieren te produceren. Mest is een afvalproduct dat methaan ‘produceert’. Nu gaat dat methaan de atmosfeer in. Methaan opvangen is duur. Producten als maïs aan de mest toevoegen waardoor het rendement enorm stijgt en het opvangen dus goedkoper wordt zorgen dus uiteindelijk voor minder methaan in de atmosfeer. Als we daar eens meer aan zouden denken in plaats van of een boer daar een cent meer of minder voor krijgt, zijn we eindelijk een stuk verder.

  2. Armanda schreef:

    Mest als brandstof is hetzelfde als bio-brandstof. Die dieren moeten (heel veel) eten om de mest te kunnen produceren. Het is een zeer inefficiente vorm van energieopwekking, laten we dat niet uit het oog verliezen. Zonnepanelen en windmolens verdienen de voorkeur.

  3. Ron schreef:

    Waar hypotheekrente-aftrek oorzaak is van de hoge rente, is de subsidie oorzaak van de hoge prijs van de vergistingsinstallaties. In de ons omringende landen is geen hypotheekrente-aftrek, maar een veel lagere hypotheekrente. De installaties zouden eens voor elke boer aan te schaffen moeten zijn, voor een normale prijs, zonder subsidie. Dan wordt het hele gebeuren rendabel. Ze zijn gewoon veel te duur. Toen de subsidie-pot voor zonnepanelen op was, werden opeens de installaties 15% goedkoper. Tot die tijd waren ze dus kunstmatig duur.
    Net als warmtepompen veel te duur zijn. Als er een put geboord moet worden, OK, maar die wordt apart berekend. Die zijn net zo goed onrendabel.
    Als alle mest wordt vergist in Nederland scheelt dat 20% op ons totaal gasgebruik. Er wordt voor twee-en-een-halve provincie gas gemaakt! Het uiteindelijke “afvalproduct” kan nog steeds als mest gebruikt worden en bevat veel minder ammoniak dan niet vergistte mest.
    Willen de klagers op deze site de verwarming maar niet meer gebruiken, kunnen jullie alvast wennen aan het feit dat jullie “aard”gas straks op is en de kustlijn bij Maastricht ligt. Er moeten geen koolwaterstoffen van onder de grond meer verbrand worden, zonder dat daar compensatie tegenover staat. Plant eens een boom.
    Hier zijn in ieder geval zonnepanelen actief die in 4 jaar terugverdiend worden (voor de volledige elektriciteitsbehoefte) en een gasgebruik van 600 m3. Isolatiewaarde: Huis uit 1997…

  4. Vellinga Sjoerd schreef:

    De mest is grondgebonden, alle mest moet vergist worden, niet om het beetje biogas wat geproduceerd word maar om de directe zuurstof vraag van gemakkelijk omzetbare delen te verweideren en zo de bodem tijdens uitrijden minder anaerobe maken en het aerobe bodemleven intact laten.
    Vergisten van mest is ook een eerste stap voor verdere verwerking, raffinage van mest.
    Vergisten van mest voorkomt ook uitstoot van methaan naar de buitenlucht mits direct van dier naar vergister zonder tussen opslag.

  5. job schreef:

    @han blok, “niet om de veeteelt uit Nederland te verbannen”
    Wat is er duurzaam aan een zo’n grote produktie in een klein land met dus gedwongen zoveel uitvoer?
    Blijkbaar alleen omdat wij het beter zouden doen?

    – “tegen energiebelasting op groene energie”
    Tja wie is niet tegen belasting? Een goede CO2 heffing is effektiever voor minder energieverbruik.

    – “ruim voldoende afzetmogelijkheid voor groen gas bij stadsbussen die nog niet elektrisch op zonnestroom rijden. Biogas en biodiesel zullen samen nooit veel meer dan 5% aan onze energiemix bijdragen”
    Zo’n laag aandeel kan best met besparing bereikt worden, zodat we de kosten besparen van een groen gas keten en de verplichte bijmenging van biodiesel (o.a. uit voedselgewassen als granen, mais e.d.)
    Een stadsbus met een elektromotor zoals een hybridebus is energetisch beter dan groen gas vooral ook omdat de remenergie hergebruikt kan worden. Nu zijn er voor bussen elektrisch en waterstof en groen gas, niet echt duurzaam met ieder hun eigen toko.
    Groen gas kan duurzamer benut worden voor stroom- en warmteproduktie, of spreekt te weinig tot de verbeelding

  6. Barry schreef:

    Interessant stukje.

    Hopelijk gaat het snel lukken om dit gas gewoon direct het aardgas net in te pompen.

    Is ook effectiever dan de experimenten die er nu zijn om zonnestroom weer in aardgas om te zetten (hoewel dat vooral ook moet doorgaan.
    Verder zou ik aan iedereen hierboven met een negatieve reactie willen vragen of ze al zelf voor huis eigen huishouden hebben gezorgd dat ze voor energieverbruik thuis geen gas en stroom meer gebruiken. Zolang dat niet het geval is, kunnen ze daar beter mee aan de gang gaan.

  7. Martin Wilschut schreef:

    Een koe heeft met haar verschillende magen/kamers een zeer efficiiente fermentatie/vergisting.De natuur heeft dit in vele vele jaren geperfectioneerd. Het ‘digestaat’ dat overblijft noemen wij mest. Het lijkt me niet heel efficient om dat nog een keer te gaan vergisten.
    De benodigde co-substaten die beoogd zijn om door de mest te mengen kun je beter 1 op 1 vergisten. Maar ja daar krijg je meestal dan weer geen subsidie op…….

  8. Jan Janssen schreef:

    De mais, die nodig is om het gistingsproces instant te houden, kan vervangen worden door de gesnoeide takken van de gummi bomen. Een Duits onderzoekrapport waaruit dit blijkt heb ik ter beschikking.
    Deze plantages staan met namen in de ontwikkelingslanden en levert deze mensen dus een extra inkomen op. Een ander voordeel is dat hierdoor weer meer landbouwgrond ter beschikking komt c.q. blijft voor het produceren van voedsel.

  9. han blok schreef:

    Na 14 reacties ben ik behoorlijk teleurgesteld in het negativisme. Een groot aantal lijkt zo’n blinde haat tegen landbouw in het algemeen te hebben dat ze niet meer kunnen lezen wat ik heb geschreven.
    Er is in Nederland heel veel mest en ander organisch afval dat nu zonder behandeling via ongecontroleerde methaanemissie zeer wezenlijk bijdraagt aan een klimaatprobleem. De oplossing is niet om de veeteelt uit Nederland te verbannen, want dan komt diezelfde emissie ergens anders. Als de westerse wereld minder vlees, kaas, melk en eieren zou eten los je wel het probleem op, maar dan moet je de consument aanvallen en niet de boer.
    Het exporteren van gedroogd residu naar gebieden waar een mesttekort bestaat (fruit en wijnbouw)is geen illegaal export van gif maar draagt bij aan het sluiten van kringlopen en dringt het gebruik van kunstmest terug. Zonder hergebruik van de mineralen uit mest zullen we pas echt een probleem krijgen. Zonder mestvergisting blijven de gierkelders op het land worden uitgereden.
    Het bijmengen van mays is geen 50 % zoals sommigen menen te lezen. Mays is een buffer om het wisselende aanbod van overige organische afvalstoffen te egaliseren. Om 200 melkkoeien plus 150 stuks jongvee te voederen is de opbrengst van 200 ha land nodig. Met 25 ha extra land (dat is 12,5%) wordt niet alleen de mest van deze koeien maar ook die van varkens (5%) en kippen (15%) plus een groot assortiment groenteafval uit diverse bronnen verwerkt.
    Indien het waterige residue gebruikt kan worden om eendekroos te kweken dat weer soja als eiwitrijk voedsel kan vervangen geeft dat een nog betere sluiting van de kringloop.

    Dat er subsidie bij moet om de zaak rendabel te houden komt louter en alleen doordat er over de energie opbrengst zoveel belasting moet worden afgedragen. Uiteindelijk is de belastingopbrengst over vele jaren, groter dan de startsubsidie. Ik pleit niet voor subsidie op mestvergisting, maar tegen energiebelasting op groene energie en tegen vrijstelling van energiebelasting voor grootgebruikers van fossiele energie.
    Dat biogas energetisch niet rendabel zou zijn of te duur in vergelijking met andere duurzame energie is niet waar. Er is bij de huidige kostprijs ruim voldoende afzetmogelijkheid voor groen gas bij stadsbussen die voorlopig nog niet elektrisch op zonnestroom rijden. Biogas en biodiesel zullen samen nooit veel meer dan 5% aan onze energiemix bijdragen, maar mestvergisting kan onze emissie van CO2 equivalenten uit verbranding van aardgas en ongecontroleerde emissie van methaan van 170 miljoen ton naar 80 miljoen ton terugbrengen.
    Een aantal mensen slepen windmolens en zonnepanelen in het verhaal waarover ze de vreemdste dingen beweren.
    Aan ongenuanceerde meningen geen gebrek, maar het maakt de duurzame beweging eerder zwakker en ongeloofwaardiger dan sterker.

  10. Michaël schreef:

    Waarom worden dit soort end-of-pipe verhalen in Duurzaamnieuws gepubliceerd eigenlijk ??? Heeft toch he-le-maal niets met duurzaamheid te maken, zoals uit alle eerdere reacties blijkt ? En dan maar de lezers en abonnees blijven bestoken met de oproep om donateur te worden. Graag betere screening van te plaatsen artikelen !

  11. job schreef:

    @Map van hilten, “.. dat windmolens maar een zeer beperkte maximale opbrengst hebben en dus een beperkte levensduur”
    Het verband tussen levensduur en opbrengst is juist, dat een kortere levensduur de opbrengst beperkt, niet andersom! Windenergie op land levert veel meer stroom voor dezelfde kosten dan zonnepanelen. Juist de opbrengst van zonnepanelen is minimaal.

    Natuurlijk energiebesparing is het meest effektief en gemakkelijk mogelijk met een (veel) hoger tarief voor grootverbruikers. Wie hoor je daarover?

  12. Hetty Gerringa schreef:

    Mestverwerking is niet duurzaam. Om in een vergistingsinstallatie 25.000 ton mest te kunnen wegwerken is 8.000 ton mais nodig. Uit het aandeel mais (1/3 deel) komt 76% van de energie. Mest (2/3 deel) bestaat hoofdzakelijk uit water en levert 24% energie.Mestverwerking en covergisting dragen echter niet bij aan het herstel van kringlopen en niet aan de afname van het mineralenoverschot en passen ons inziens niet bij een duurzame veehouderij. De veehouderij moet grondgebonden worden, dus een boer moet genoeg grond hebben voor de voerproductie van zijn koeien en voor de afzet van mest.
    Met het loslaten van de melkquota en de mestrechten dreigen er nog meer beesten te komen. Dat leidt tot meer import van veevoer, meer mest en tot meer aantasting van natuur; In NL door meer ammoniakemissies en aan de andere kant van de wereld doordat natuur plaatsmaakt voor enorme sojaplantages.

  13. Map van hilten schreef:

    Kees, je hebtgelijk als je kijkt naar geinvesteerde energie en opbrengst. Maar je directe conclusie dat wind en zonneenergie daarboven zit is misschien iets te snel gemaakt. Je moet daarbij ook kijken naar de energie die het kost om windmolens en zonnepanelen te maken. En de milieuschade die ontstaat bij het winnen van de bijzondere metalen,die nodig zijn in zonnepanelen, in China. Ook dat windmolens maar een zeer beperkte maximale opbrengst hebben en dus een beperkte levensduur. Het is een zeer complexe materie en ik ben steeds meer geneigd om minder gebruik te gaan propageren en zeker duurzame veeteelt. en in plaats van alternatieve energie te subsidieren eerst maar eens iets te gaan doen aan isolatie van huizen in nederland. Is meteen goed voor de werkgelegenheid. Maar nogmaals er is geen makkelijke oplossing voor de problemen die we voor onszelf hebben gecreeerd.

  14. Henk schreef:

    Monique, je schrijft: “De intensieve veehouderij verwoest de aarde enorm. Dat moeten we niet nog een keer belonen door hun afval te subsidiëren (naast alle subsidies die de intensieve veehouderij al krijgt)”
    , maar kun je me vertellen wat voor en hoeveel subsidie een intensieve veehouder krijgt?
    P.S. ben geen (intensieve) veehouder, alleen maar nieuwsgierig naar die getallen en geen loze kreten.

  15. Jef schreef:

    50 % mais toevoegen om het systeem aan de gang te houden kun je moeilijk een duurzame situatie noemen.
    Minder dieren is de enige oplossing.

  16. Marij schreef:

    Wat Johan zegt is maar al te waar!
    Gevolgen die ik zie zijn totaal vervuiling van landschap met plastic, die gestort wordt waar beschermde diersoort zijn laatste toevlucht zoekt. DOE DAAR IETS AAN.

    Mest wordt tevens illegaal de grens over gedumpt, daar hebben de oosterburen tegen geprotesteerd.
    Er wordt gevochten om de laatste stukjes natuur, b.v. bermen, maar ook bosjes en verbodsborden zijn doelwit en de gemeenschap heeft het nakijken. Oogstresten puin enz. gaat erin gekieperd en bermen worden erbij geploegd?
    Provincies waar nog een extra probleem opduikt door de vele illegale teelt van wiet, zijn nog meer de klos. Men zoekt naar oplossingen en dat al jaren.

    Uitbreidingen van veehouderijen roepen enkel nog weerzin op.
    De nep oplossing van biovergisting lost het echte probleem niet op, dat is veehouderij zelf en de intensieve uitbuiting, opmaken van grondstoffen en de VERVUILING.

    Vanmorgen een oud filmpje van een verzamelaar van kevers te zien op MAX.
    Vaarwel Limburg, vaarwel prachtige natuur.
    Komt nooit meer terug

  17. Zonnetje schreef:

    Alles wel gezegd en ik moet het voor waar aannemen, want niet echt verstand van de technische kant van het verhaal, er blijkt dus maar weer eens uit dat:

    1. We ook op deze wijze veel veel energie verspillen.
    2. Methaangas wat de lucht in gaat en (niet zo meegerekend) bijdraagt aan de CO2 problemen
    3. Welwillende burgers/boeren zich in de nesten werken en financieel met de gebakken peren zitten omdat ze door subsidieregelingen denken het goede te doen…
    4. De overheid duidelijk achter de feiten aanholt en verkeerd subsidieert.
    5. De overheid weer eens erg aan zichzelf denkt en geld haalt bij juist diegenen die niet zitten te wachten op dit soort regelgevingen (die niet alleen zeer frustrerend zijn voor zowel burgers als ondernemers, maar ook nog eens zeer veel ambtenarentijd en derhalve belastinggeld kost)
    6. De overheid weer erg kortzichtig en korte termijn denkend deze problematiek benaderd. (Ambtenaren moeten ook steeds bijgeschoold worden om de ontwikkelingen bij te houden…of door korte termijn contracten gewoon vervangen kunnen worden door beter geschoolden en zo dus slagvaardiger beleid gemaakt kan worden.)
    7. Nederland ook hier weer laat zien dat ze het wiel weer opnieuw wil uitvinden, ipv te leren van ervaringen van buurlanden. (Langzamerhand worden we hier echte pro’s in, is het niet de invoering van de OV chip-die elders al met succes werkte, maar nee, Nederlanders willen het nog beter doen met als gevolg…. is het wel de hogesnelheidstrein etc etc…Steeds maar weer is het wiel elders al uitgevonden en maken we zo geen gebruik van de ‘wet op de remmende voorsprong’ en verspillen zo enorm veel energie en geld)

    Los van deze opsomming ben ik ook de mening langzamerhand toegedaan dat we eens zeer ernstig na moeten denken of we wel een landje willen zijn wat vol staat met vergisters en vergassers als koeien en installaties die niet alleen de lucht, de aarde, maar ook onder de aarde (het water!) vervuilen voor een product wat niet eens echt bijdraagt aan ons – of veel dierwelzijn…

    PS. Een vriendin van me (78) belde me gister half huilend en gefrustreerd op
    “nu heb ik verdorie gedacht dat ik er goed aan deed die zonnepanelen op mijn dak aan te schaffen, die subsidie terugvragen snapte ik al helemaal niets van en heeft me ook al geld gekost om dat ingevuld te krijgen…maar nu wordt ik ineens bestookt met allerlei mails en papieren die zeggen dat ik BTW moet terugvragen. Nu vraag ik je, ik moet me dan eerst aanmelden als ondernemer omdat ik lever aan het energiebedrijf. Maar ik krijg minder voor mijn geleverde energie dan ik moet betalen… Was ik maar nooit aan die dingen begonnen, ik heb er slapeloze nachten van dat ik zometeen de belastingdienst op de stop heb met aanslagen…Ik snap er niets meer van….”
    en barst nu echt in huilen uit…

    In de buurt help ik wel eens een bejaarde, zelfstandig wonende man, 81 en behoorlijk bij de pinken. Speldt de krant nog dagelijks en dol op discussies…en uitjes..
    Als ik hem vraag waarom hij niet meer naar zijn dochter en kleinkinderen gaat in een stad verderop, schuttert hij wat en dan zegt hij ineens bedeesd….”Zo’n uitje moet leuk blijven… ik snap niets van die OV chipkaart en al dat opladen en dat moet dan weer via mijn internet betaalrekening…waar ik ook zo vaak niets van begrijp en bang voor ben…..en vergeet ik weer uit te ‘laden’ (= uitchecken)….”. Ik wordt er doodzenuwachtig van, dus ga ik maar niet, ik zie de kleinkinderen ook haast niet meer…

    De tweedeling in onze maatschappij, ook op dit vlak is al gemaakt….en we razen maar door, zonder vaak na te denken aan de gevolgen voor de burgers…voor de ondernemers…
    Hoezo duurzame maatschappij….hoezo participatie…
    Langzamerhand roep ik de overheid op eens te participeren…

  18. Willem schreef:

    waar gaat het om, wil je het mestprobleem oplossen. Daar helpt een mestvergister in ieder geval niet aan mee. Het kan zelfs tot meer dieren leiden. Minder dieren is de enigste en goedkoopste oplossing. Deze industrie is gedoemd om te mislukken, dus waarom nog zoveel geld in stoppen. Als het zo doorgaat komt er een opstand tussen boeren, burgers en buitenlui. Fietsen in het buitengebied is niet leuk meer, je fiets door een industriegebied.

  19. Kees schreef:

    Volgens het programma is het maken van biogas ook helemaal niet zo lucratief als je energetisch gaat kijken wat je er in moet stoppen en wat er uit komt. Reijnders: “Als je alleen mest zou vergisten, dan komt er ongeveer evenveel energie uit als erin gaat. Als je er afval bij doet, wordt het wat beter. Maar men heeft gezegd: wil je een serieuze brandstof hebben,dan moet er een energetische output zijn die tenminste een factor vijf hoger ligt dan de input. Het moet vijfmaal zoveel energie opbrengen dan je erin stopt. In het gunstigste geval bij zo’n biogasinstallatie is dat een factor 2 tot 2,5. Dus het ligt ver onder de factor 5, dus energetisch is dat niet zo zinvol.” Je kunt meer energie halen uit windenergie, vindt Reijnders. “Het is veel verstandiger om aan windenergie te doen. Je stopt er één eenheid energie in, en er komen er twintig uit. Als je kijkt naar moderne zonnecellen dan stop je er één in en komt er zes of zevenmaal zoveel energie uit. Zon- en windenergie zitten boven de factor vijf. Het is zeker verstandig om daaraan te doen. Wat betreft afvalbehandeling voor biogas, daar is gezien de alternatieven die je hebt in een aantal gevallen wel iets voor te zeggen.” Geldt dat ook voor de procesindustrie? Reijnders: “Ik denk dat het in het algemeen geldt.” Zou het verstandiger zijn om ermee te stoppen? “Ik denk in ieder geval dat het verstandig zou zijn om de subsidieregeling voor biogasinstallaties af te schaffen. Deze kost veel geld en in mijn ogen blijft biogas een marginale bijdrage aan de energievoorziening. Vraag is bovendien of het met de kleinere installaties ooit echt financieel rendabel zal worden. Dus er zit niet veel perspectief in. Voor afvalbehandeling vind ik het in een aantal gevallen goed. Maar als een grote bron van energie in Nederland zie ik het niet zitten.

  20. job schreef:

    Een beknopter verhaal bevordert de leesbaarheid.

    Natuurlijk een hogere grootverbruikersprijs is beter, net als een hoge prijs voor biobas verspilling in de hand wijst. Zie de glastuinbouw, waar enom veel gas verstookt wordt mede door de lage prijs.

    Mestverwerking met vooral mais, die beter als veevoer benut kan worden of restprodukten ook geschikt als varkensvoer! Biogas mestverwerking is niet echt milieuvriendelijk door verbruik van nuttige produkten. Dus geen subsidie daarvoor met een hogere biogasprijs.

    Biogas wordt met subsidie benut als autobrandstof en drukt zo de gesubsidieerde e-auto uit de markt, ook dat is ongewenst.

  21. Jan schreef:

    “Biogas uit mestvergisting zou zoden aan de dijk kunnen zetten ”
    Bij een overstromingsgevaar heb je inderdaad zoden nodig, maar voorkomen is beter dan genezen. De mestproduktie moet ingedamd worden. Ik ben het helemaal met de vorige reactie van Johan eens.

  22. Monique schreef:

    Helemaal mee eens Johan! De intensieve veehouderij verwoest de aarde enorm. Dat moeten we niet nog een keer belonen door hun afval te subsidiëren (naast alle subsidies die de intensieve veehouderij al krijgt). Problemen moet je bij de bron aanpakken, niet overal pleistertjes plakken.

  23. Johan schreef:

    Het werkelijke probleem is anders: De intensieve dierhouderij is in NL volledig uit de hand gelopen doordat er geen echte regelgeving is op dat gebied. De overheid loopt slaafs aan achter de machtige organisaties op agrarisch gebied met als gevolg dat we zo langzamerhand complete provincies in een groot bio-industriegebied hebben zien veranderen.

    Los het mestprobleem op bij de bron: leg de dierhouderij aan banden. (En stop met deze mestvergisters.)