Volg Duurzaamnieuws op Google News | Discover | of als voorkeursbron op Google
In de herfst zie je in Nederlandse huizen vooral de grote huisspin (Eratigena atrica) rondlopen. Een spin direct vanuit een warm huis in de kou zetten is waarschijnlijk fataal, zegt spinnendeskundige Peter Koomen, al verschilt dat per soort.
Een grote huisspin (Tegenaria duellica) gezien van bovenaf. Beeld: Ciar, CC BY-SA 3.0, via Wikimedia Commons.
Een glas over de spin, een vel papier eronder en hup, naar buiten. Milieu Centraal geeft dat zelfs als tip tegen spinnenoverlast in huis. Maar in deze maanden zwerven de mannetjes van de grote huisspin rond op zoek naar een vrouwtje; hun paartijd loopt tot eind oktober. Wat betekent zo’n goedbedoelde verhuizing voor een dier dat binnenshuis beschutting, voedsel en een stabiele temperatuur vindt?
De kou jaagt ze meestal niet naar binnen
Het vrouwtje blijft meestal in haar web zitten. Daardoor zie je in deze tijd vooral de mannetjes die haar zoeken. De spinnenpiek in september en oktober komt door hun zoektocht naar een vrouwtje. Je merkt vooral meer van spinnen die er al waren.
Dat verschil doet ertoe als je er eentje op de vloer ziet. Het dier kan al langer in huis zitten. Bij de grote huisspin kan het net zo goed een mannetje zijn dat zijn web heeft verlaten om een partner te vinden.
Een warme kamer geeft geen winterjas
Sommige spinnen kunnen zich voorbereiden op kou. Ze verhogen dan langzaam de hoeveelheid glycerine in hun bloed. Dat werkt als een soort antivries. Peter Koomen van Natuurmuseum Fryslân legt uit dat een spin die rechtstreeks van de verwarming naar de kou verhuist, geen tijd heeft om die bescherming op te bouwen.
De soort maakt ook verschil. Spinnen die oorspronkelijk uit het Middellandse Zeegebied komen, kunnen het in een verwarmd Nederlands huis prima redden. Voor zulke soorten zegt Koomen, spinnendeskundige en hoofd collecties van Natuurmuseum Fryslân:
“In een verwarmd huis overleven ze nog wel, maar buiten redden ze het niet in ons land.”
Buiten wacht bovendien meer dan een lagere temperatuur. Regen en wind maken beschutting belangrijker, terwijl roofdieren en bestrijdingsmiddelen er extra risico’s vormen. Voor spinnen die aan het leven in huis gewend zijn, kan die overgang dus op meerdere manieren slecht aflopen.
Voor de grote huisspin loopt de klok al
Een vrouwtje van de grote huisspin leeft doorgaans twee tot drie jaar. Uitschieters tot zes jaar zijn waargenomen. Voor mannetjes eindigt het leven na de paring. Je kunt in de herfst dus dieren van verschillende leeftijden tegenkomen.
Bij een volwassen grote huisspin die buiten belandt, speelt naast de kou ook de nieuwe omgeving mee: er is minder beschutting en voedsel kan lastiger te vinden zijn. Koomen benadrukt juist dat het antwoord per spinnensoort verschilt.
Goed om te weten Sommige spinnensoorten sterven zodra het te koud wordt. Ze hebben dan al eitjes gelegd die de winter wél overleven.
Wat doe je met een spin in huis?
Het advies van Milieu Centraal is bedoeld om een spin levend uit huis te krijgen als je er last van hebt. Levend buiten aankomen zegt alleen nog niets over wat er daarna gebeurt. Vooral de stap van een warme kamer naar winterkou kan voor sommige soorten te groot zijn.
Je hoeft een spin ook niet te verwijderen. Peter van Helsdingen, spinnendeskundige van natuurhistorisch museum Naturalis, zegt dat spinnen mensen niet aanvallen. Laat je er eentje zitten, dan kan hij in huis insecten zoals vliegjes vangen.
Wil je hem toch niet op zijn plek laten, bedenk dan dat buitenzetten risico’s meebrengt die binnenshuis ontbreken. Bij soorten uit warmere streken is dat verschil het duidelijkst; die kunnen volgens Koomen binnen overleven, terwijl ze de Nederlandse winter buiten niet redden.
