Volg Duurzaamnieuws op Google News | Discover | of als voorkeursbron op Google
Bij Nederlanders thuis liggen naar schatting 26,8 miljoen ongebruikte smartphones. De 18,2 miljoen toestellen die alleen nog geschikt zijn voor recycling, bevatten samen zo’n 35 miljoen euro aan goud. Maar daarvoor moeten ze wel uit de la komen.
Oude telefoons zijn soms goud waard. Foto: iStock – bakalusha
Een oude telefoon belandt al snel achterin een la, naast de opladers die niemand meer gebruikt. Volgens onderzoek van Fraunhofer Austria Research kunnen er ieder jaar nog 8,6 miljoen afgedankte smartphones worden opgeknapt, terwijl de rest alleen geschikt is voor recycling. In die laatste groep zit 364 kilo goud; de totale voorraad bevat ook grondstoffen als tin en kobalt. Allemaal materialen die uit ingezamelde toestellen kunnen worden teruggewonnen.
Een trouwring in een telefoonla
Al dat goud krijgt pas echt een gezicht als je er sieraden van maakt. De hoeveelheid in de toestellen die alleen nog te recyclen zijn, is genoeg voor ongeveer 73.000 trouwringen van 14 karaat. Het gaat dus om veel meer dan een paar gouddeeltjes per telefoon, al kun je die ringen natuurlijk pas maken nadat het metaal uit de toestellen is gehaald.
Voor de telefoons die nog opgeknapt kunnen worden, geldt iets anders: die zijn maximaal 3 jaar oud. Opknappen betekent dat het toestel opnieuw gebruikt kan worden. Bij te oude toestellen kunnen de materialen worden teruggewonnen.
De waarde zit ook buiten het goud
Tel je alle materialen in de ongebruikte Nederlandse smartphones bij elkaar op, dan kom je uit op 44,5 miljoen euro. Dat bedrag gaat over de hele voorraad thuis, inclusief toestellen die nog opgeknapt kunnen worden. Het is een schatting van de materiaalwaarde, geen bedrag dat je krijgt als je je oude telefoon inlevert.
Naast goud gaat het onder meer om grondstoffen die belangrijk zijn voor elektronica. In de opgeslagen afgedankte telefoons zit volgens het onderzoek bijna 1.000 ton aan kritieke grondstoffen, zoals kobalt. Kritiek wil hier zeggen dat zo’n materiaal belangrijk is en de aanvoer ervan aandacht vraagt.
Goed om te weten In de afgedankte telefoons zit ook circa 22 ton aan conflictgevoelig materiaal. Dat is een aparte hoeveelheid binnen de grondstoffen die het onderzoek in kaart brengt.
Gratis inleveren gebeurde mondjesmaat
Je hoeft voor een oude smartphone geen speciale recyclingroute te bedenken. In Nederland kun je hem gratis afgeven bij een van de ruim 13.000 inzamelpunten in het netwerk van Wecycle. Daarmee is er een praktische plek voor toestellen die niet meer gebruikt worden en ook niet meer kunnen worden opgeknapt.
Hoeveel telefoons daar werkelijk terechtkomen, is een andere zaak. In 2017 leverden consumenten bij die inzamelpunten jaarlijks ongeveer 200.000 mobiele telefoons in, blijkt uit cijfers die in het WEEE Register werden vastgelegd.
Teruggewonnen metalen kunnen ook een heel zichtbare bestemming krijgen. Het Nederlandse bedrijf NoWa, voluit No Waste, maakt sieraden van goud en zilver uit oude telefoons. Zo belanden die metalen weer in een product dat je kunt vasthouden, in plaats van ongebruikt in een toestel achter in de kast te blijven zitten.
Ongebruikte smartphones in Europa
De Nederlandse voorraad staat niet op zichzelf. In Europese huishoudens liggen naar schatting 642 miljoen ongebruikte smartphones. De materialen daarin zijn samen tussen de 1,1 en 1,57 miljard euro waard; alleen al het goud vertegenwoordigt circa 827 miljoen euro.
Van die Europese toestellen zijn er 431 miljoen alleen nog geschikt voor recycling. Dat is de groep waarbij inzameling nodig is om de grondstoffen opnieuw te kunnen gebruiken. Bij opgeknapte telefoons blijft het hele toestel bruikbaar.
Op dit moment wordt in Europa ongeveer 10 procent gerecycled van de ongebruikte smartphones. Volgens het onderzoek moet dat aandeel in 2030 naar 25 procent. In 2030 moet volgens het onderzoek een kwart van de ongebruikte smartphones worden gerecycled.
Over het onderzoek
Fraunhofer Austria Research voerde het onderzoek uit in opdracht van Refurbed, een Europese marktplaats voor opgeknapte producten. Het onderzoek maakt onderscheid tussen toestellen die opnieuw gebruikt kunnen worden en toestellen waarvan alleen de materialen nog teruggewonnen kunnen worden. Daardoor tellen die twee groepen niet automatisch mee voor dezelfde vorm van inzameling.
De onderzoekers gebruikten gegevens over materiaalgebruik, recyclingpercentages en technologie in Europese en Nederlandse huishoudens om hun schattingen te maken. Het onderzoek verscheen als het derde deel van een reeks gezamenlijke onderzoeken van Fraunhofer Austria Research en Refurbed.
