Volg Duurzaamnieuws op Google News | Discover | of als voorkeursbron op Google
In Alajuelita bouwde Cindy Mora na negen jaar sparen eindelijk een huis voor zichzelf en haar zoon. Habitat for Humanity zette daarbij 7 ton gerecycled plastic in, als proef voor betaalbare woningen uit afval.
plastic gereed voor recycling. Foto: iStock – OperationShooting
De muren bestaan uit 850 in elkaar grijpende kunststofblokken, ontwikkeld door Ekojunto en gemonteerd door vrijwilligers onder toezicht van ingenieurs. De bouw begon in april 2018; op 26 mei kreeg Cindy Mora de sleutel van een woning waarvan fundering, dak en leidingen nog uit traditionele materialen bestaan. Het project raakt ook aan een vraag die in Europa steeds urgenter wordt, namelijk of plastic afval kan helpen bij het tekort aan betaalbare woningen.
Haar grond was er, geld voor muren niet
Mora werkte negen jaar als schoonmaakster terwijl ze haar zoon Fabrizio alleen opvoedde. Hij was toen zes jaar oud. Met een lening kon ze een perceel kopen in de wijk Lámparas, maar daarna was haar spaargeld op.
Habitat for Humanity selecteerde haar op basis van sociaal-economische criteria voor woninghulp. Doordat het stuk grond al van haar was, kon ze in haar eigen buurt blijven wonen in plaats van opnieuw op zoek te moeten naar onderdak.
Bij de bouw hielpen vrijwilligers meer dan 800 uur mee. Technisch partner Urbarium coördineerde het werk op de bouwplaats, zodat vrijwilligers ook daadwerkelijk aan een volwaardige woning konden meebouwen.
Van verpakking naar bouwsteen
Procter & Gamble leverde het ingezamelde plastic via een sociaal programma. Het ging om gebruikte flessen en verpakkingen die anders als afval zouden eindigen.
De kunststofblokken waren al eens gebruikt voor kleinere bouwwerken. Dit was de eerste keer dat ze werden toegepast in een compleet huis voor een gezin. Dat maakte het project een flinke praktijktest voor gerecycled plastic als bouwmateriaal.
- De 850 blokken vormen samen de dragende muren.
- Na het stucen en schilderen ziet de woning eruit als een gewone bescheiden woning in de straat.
- De totale bouwprijs is niet bekendgemaakt.
Er zijn ook geen openbare cijfers waarmee de kosten zijn te vergelijken met een traditionele woning in dezelfde buurt. Of dit systeem echt goedkoper uitpakt, valt dus niet vast te stellen.
Goed om te weten
Een proefwoning bewijst nog niet hoe een materiaal zich tientallen jaren houdt. Juist slijtage en onderhoud bepalen of een bouwsteen op grote schaal bruikbaar is.
De technische belofte moet zich nog bewijzen
De ontwerpers schrijven de blokken seismische weerstand en thermische isolatie toe. Dat zou in de praktijk kunnen helpen tegen aardbevingen én tegen warmteverlies of hitte in huis.
Het systeem is ontworpen om in Alajuelita aan de lokale aardbevingsnorm uit 2010 te voldoen. Maar onafhankelijke tests die deze eigenschappen voor juist deze woning bevestigen, zijn er niet.
Ook over de levensduur is nog weinig met zekerheid te zeggen. Kunststof kan in een muur heel anders verouderen dan in een verpakking, zeker wanneer een huis tientallen jaren zon, regen en temperatuurschommelingen moet doorstaan.
Een afvalstroom die nog nauwelijks wordt benut
In 2018 belandde dagelijks ongeveer 564 ton plastic afval in de afvalstroom. Daarvan werd slechts 14 ton gerecycled. Een woning met 7 ton kunststof maakt die kloof niet dicht, maar laat wel zien dat een deel van die stroom een andere bestemming kan krijgen.
Voor Nederland en Europa geldt vooral dat een materiaal eerst veilig en betaalbaar moet zijn voordat het in woningen kan landen. Bouwregels en brandveiligheid bepalen uiteindelijk of bouwers met hergebruikt plastic aan de slag kunnen.
Er zijn inmiddels meer initiatieven met gerecycled plastic in de woningbouw, maar geen daarvan is uitgegroeid tot serieproductie. De stap van een geslaagde proef naar duizenden woningen blijkt dus nog groot.
De volgende test is schaal
Voor Mora en Fabrizio betekende het huis vooral iets heel concreets: een vaste plek om te wonen na jaren van onzekerheid. Voor bouwers is het een voorbeeld van hoe sociale woningbouw en afvalverwerking elkaar kunnen raken.
De echte proef komt pas wanneer zulke blokken vaker worden gebruikt en onafhankelijk worden onderzocht op veiligheid en slijtage. Pas dan wordt duidelijk of plastic muren op grote schaal een plaats kunnen krijgen naast de bekende materialen.
Boven op de aardbevingsnorm waarvoor het systeem oorspronkelijk in 2010 is ontworpen, zullen de blokken bij verdere toepassing buiten Alajuelita ook moeten worden getoetst aan de bouwregels van iedere nieuwe markt.
