Volg Duurzaamnieuws op Google News | Discover | of als voorkeursbron op Google
In Lapland kan het ’s winters min 30 graden worden. Iets wat je voor de sfeer aansteekt, levert dan ook 30 tot 80 watt warmte per stuk. Maar kun je er een kamer mee verwarmen?
Kaarsen brengen licht en sfeer, en een klein beetje warmte. Foto: iStock – Suzi Media Production
Tijdens de poolnacht in het noorden van Finland ontbreekt maandenlang natuurlijk licht. Kaarsen kunnen op zulke avonden een ruimte behaaglijker laten aanvoelen, ook als de thermometer nauwelijks verandert. Wie er vijf of zes tegelijk aansteekt, moet wel verder kijken dan dat prettige gevoel: wat merk je er werkelijk van, en hoe houd je het veilig?
In het zuiden is de winter ook koud
Lapland trekt de aandacht met zijn strenge kou, maar ook verder naar het zuiden ligt in Finland maandenlang sneeuw. Daar schommelt de temperatuur in de winter meestal tussen 0 en min 10 graden. Het verschil met Lapland is groot, maar een warm huis is in beide gebieden onmisbaar.
Kaarsen horen in veel Finse huishoudens bij die winteravonden. Soms gaan ze al aan zodra iemand thuiskomt. Ze geven dan licht en een beetje extra warmte, terwijl de gewone verwarming het huis op temperatuur houdt. Dat onderscheid raakt makkelijk zoek zodra kaarsen een alternatief voor de radiator worden genoemd.
Een rij kaarsen vervangt de verwarming niet
In een kleine, goed geïsoleerde kamer kan een groep brandende kaarsen ongeveer evenveel warmte afgeven als een kleine elektrische kachel op een lage stand. De temperatuur in de kamer stijgt daardoor niet per se merkbaar.
De grens is duidelijker: om een kamer helemaal met kaarsen te verwarmen, zou je er tientallen nodig hebben. Dat is geen zinnige manier om je huis warm te houden. Bovendien maakt isolatie verschil voor wat je van die extra warmte merkt. In een kamer waar warmte snel verdwijnt, heb je er minder aan.
Goed om te weten Een ledkaars geeft wel zacht licht, maar warmt de lucht niet op.
Waarom kaarslicht toch warmer voelt
Een vlam flikkert en geeft zachter licht dan een felle witte lamp. Juist ’s avonds kan dat helpen om tot rust te komen. De kamer kan daardoor warmer aanvoelen dan de thermometer aangeeft. Die prettige ervaring heet gevoelswarmte en betekent niet dat de kamertemperatuur stijgt.
Voor een Nederlandse herfstavond werkt dat net zo goed als voor een Finse winteravond. Je kunt dus van kaarslicht genieten zonder er een besparing op verwarming van te verwachten. Wie het koud heeft, heeft meer aan een deken of dikke sokken dan aan extra vlammen op tafel.
Open vuur vraagt om aandacht
Kaarsen brengen ook een risico mee dat een elektrische lamp niet heeft. Een omgestoten kaars kan iets in brand zetten, vooral als er gordijnen of andere brandbare spullen dichtbij zijn. Zet een kaars daarom op een vlakke, stevige ondergrond en houd voldoende afstand tot alles wat vlam kan vatten.
- Blijf in de buurt zolang de kaarsen branden. Blaas ze uit als je de kamer verlaat of gaat slapen.
- Zet ze buiten bereik van kinderen en huisdieren. Nieuwsgierige handen of poten kunnen een kaars omstoten.
- Kies bij jonge kinderen of een nieuwsgierige kat eventueel voor ledkaarsen op batterijen. Die geven licht zonder open vlam.
Bij geurkaarsen speelt nog iets anders. Tijdens het branden kunnen chemische stoffen vrijkomen die schadelijk zijn voor de gezondheid, waarschuwt de onafhankelijke informatiebron Waarzitwatin (Rijksoverheid). Reageert iemand thuis gevoelig op geurstoffen, dan zijn ongeparfumeerde kaarsen een logischere keuze. En als je kaarsen brandt, is ventileren verstandig.
Warmte vasthouden helpt meer
Voor een Nederlands huis is een kaars vooral een sfeermaker. Wil je de warmte beter vasthouden, dan kun je bij invallende duisternis de gordijnen sluiten. Tochtstrips onder deuren pakken weer een ander probleem aan: koude lucht die langs de kier binnenkomt. Zo blijft de warmte die er al is langer in huis.
Een deken op de bank en warme sokken helpen je op een frisse avond direct comfortabeler te zitten. Lukt het ondanks zulke maatregelen niet om je woning warm te houden, neem dan contact op met je energieleverancier en kijk welke hulp je gemeente biedt; een kaars levert maar 30 tot 80 watt warmte.
