Nederlandse consumenten houden bij het doen van de dagelijkse boodschappen rekening met de duurzaamheid van producten. Drie op de tien Nederlanders (29%) kopen vaak tot altijd bewust duurzame(re) voedingsmiddelen in de supermarkt, nog eens 55% doet dit af en toe. Vrouwen en hoger opgeleiden kiezen het vaakst bewust voor duurzame(re) voedingsmiddelen. Dit blijkt uit onderzoek van Deloitte naar duurzame keuzes in de supermarkt. Maar wat blijkt: de uitkomsten wijken nauwelijks af van eigen onderzoek van stichting iNSnet, de uitgever van Duurzaamnieuws.nl, uit 2006.
Het recente onderzoek gaat slechts over aankopen van duurzame producten in de supermarkt. De Duurzaamheidmonitor uit 2006 ging over duurzaamheid in het algemeen. Toch zijn de uitkomsten soortgelijk. Zo is het aandeel consumenten dat (vrijwel) altijd duurzaam koopt slechts gestegen van 25 naar 29%, terwijl het aanbod aan duurzame producten in die periode verveelvoudigd is. De bereidheid om meer te betalen voor duurzame producten is juist afgenomen, van 59% naar 26% en het deel van de consumenten dat zelden of nooit duurzaam koopt is toegenomen.
In 2006 gaf 20% van de ondervraagden aan zelden of nooit duurzame producten te kopen. In 2025 is dat 26%.
Ruim vier op de tien Nederlanders (43%) denken dat het wel of niet kopen van duurzame voedingsmiddelen in de praktijk weinig verschil maakt voor het milieu; een bescheiden meerderheid (57%) gelooft wel in dit verschil. Het zijn vooral jongeren (67% jonger dan 30 jaar vs. 55% 30-plussers) en hoogopgeleiden (67% vs. 52% midden- en laagopgeleiden) die vaker in een positief effect voor het milieu geloven.
Definitie van duurzaamheid verschilt per consument
Bijna de helft van de Nederlanders (46%) zegt dat duurzaamheid belangrijk voor hen is. Maar wat Nederlanders onder duurzame(re) voedingsmiddelen verstaan, daarover lopen de meningen uiteen. Meer dan de helft van de Nederlanders denkt bij duurzame(re) voedingsmiddelen aan biologisch geproduceerde producten (54%). Ook seizoensgebonden (48%) en/of duurzaam verpakte producten (46%) worden door velen als duurzame(re) keuze beschouwd.
Meer dan de helft (57%) hecht er waarde aan dat duurzame voedingsmiddelen afkomstig zijn van lokale producenten.
Vertrouwen in keurmerken laag
Slechts een derde van de Nederlanders (34%) zegt vertrouwen te hebben in keurmerken en certificeringen die betrekking hebben op duurzaamheid. Het vertrouwen is het hoogst onder jongeren onder de 30 jaar (46%) en het laagst bij vijftigplussers (28%).
Een ruime meerderheid van de Nederlanders (85%) twijfelt weleens of duurzame uitspraken op verpakkingen echt waar zijn. Bijna de helft van de Nederlanders (45%) geeft aan dat ze behoefte hebben aan informatie over de herkomst van ingrediënten om duurzame keuzes in de supermarkt te vergemakkelijken. Nog eens ruim een derde (35%) zou meer inzicht willen in de milieu-impact van duurzame voedingsmiddelen. Drie op de tien Nederlanders (30%) hebben behoefte aan prijsvergelijkingen met niet-duurzame producten.
“Een toekomstige overstap op QR-codes op verpakkingen biedt een unieke kans om consumenten beter te informeren over duurzaamheid en herkomst. Deze vernieuwing kan de transparantie verhogen en de betrokkenheid van consumenten bij een duurzame voedselketen versterken,” stelt Randy Jagt, Future of Food-lead bij Deloitte.
Milieu en gezondheid drijven duurzame keuzes
De voornaamste redenen om (weleens) duurzame(re) keuzes te maken in de supermarkt, zijn milieu- en/of gezondheidsoverwegingen. Ook de overtuigingen dat er sprake is van minder kunstmatige toevoegingen (37%) en/of een betere kwaliteit (36%) beïnvloeden de keuze voor een duurzaam product in de supermarkt.
Meer dan de helft van de consumenten (53%) geeft aan dat kortingen of aanbiedingen hen het meest motiveren om duurzame voedingsmiddelen in de supermarkt aan te schaffen. Aan de andere kant is prijs ook voor driekwart (74%) een belangrijke reden om niet-duurzame voedingsmiddelen te kiezen in de supermarkt. Ruim acht op de tien Nederlanders (84%) twijfelt weleens of een hogere prijs voor duurzame voedingsmiddelen wel nodig is.
Twijfels en gewoonten sturen niet-duurzame keuzes
Een derde van de Nederlanders (32%) geeft aan soms uit gewoonte voor niet-duurzame voedingsmiddelen in de supermarkt te kiezen. Daarnaast twijfelt een kwart (26%) weleens of een duurzamer product daadwerkelijk duurzamer is. Hoogopgeleiden trekken dit vaker in twijfel dan midden- en laagopgeleiden (31% vs. 24%).
Ruim een op de vijf Nederlanders (22%) geeft aan (weleens) te kiezen voor niet-duurzame voedingsmiddelen in de supermarkt, omdat er volgens hen geen goed duurzaam alternatief beschikbaar is.
Blijf op de hoogte met de nieuwsbrief. Meld je hier aan.
( Je kunt ons ook steunen door lid te worden of te doneren )
