Volg Duurzaamnieuws op Google News | Discover | of als voorkeursbron op Google

Beslaan je ramen aan de binnenkant, dan wijst dat op een vochtprobleem in huis. Het RIVM ziet een verband tussen vocht in woningen en luchtwegklachten. Ook in de winter blijven ventileren is daarom belangrijk, adviseert Milieu Centraal.

beslagen raam

Te veel vocht in huis zorgt voor beslagen ramen. Foto: iStock – Druv

Je trekt ’s ochtends de gordijnen open en veegt met je hand een natte streep over het glas. Als kamers afkoelen, kan vocht uit de lucht op het raam neerslaan. Waar het water precies zit, maakt wel uit: aan de buitenkant of tussen de glasplaten vertelt het een ander verhaal dan aan de binnenkant. Milieu Centraal noemt 40 tot 60 procent een goede luchtvochtigheid in huis, maar hoe merk je dat het binnen te vochtig wordt voordat er schimmelplekken verschijnen?

Een koude ruit maakt vocht zichtbaar

In de winter kan vocht zich binnenshuis ophopen als kamers afgesloten blijven terwijl de verwarming aanstaat. Koken, douchen en zelfs ademen voegen vocht toe aan de lucht. Vooral bij enkel glas zie je dat snel terug: de binnenkant van zo’n ruit wordt op koude dagen flink koud, waardoor vocht er makkelijker op neerslaat.

Ook schommelingen tussen koud en warm spelen mee. Een kamer die ’s avonds verwarmd wordt en daarna afkoelt, kan daarom de volgende ochtend natte ramen hebben. Kijk wel naar de hoeveelheid water en naar andere signalen in huis voordat je uit één natte ruit conclusies trekt.

Goed om te weten Een beetje condens onderaan enkel glas op een erg koude ochtend hoeft op zichzelf nog niet op een groter vochtprobleem te wijzen.

Water tussen de glasplaten vraagt om een nieuwe ruit

De plek van het vocht bepaalt wat je eraan kunt doen. Bij dubbel glas kun je soms moeilijk zien of de druppels op het glas zitten of ertussen. Ventileren helpt bij vochtige lucht in huis; een lekkende ruit moet worden vervangen.

  • Tussen de glasplaten van dubbel glas betekent condens dat de ruit lek is. Die moet worden vervangen; het vocht zit op een plek waar je met een doek niet bij kunt. Condens tussen dubbel glas vertelt dus iets over de ruit zelf.
  • Aan de buitenkant van HR++- of triple glas kan ’s ochtends tijdelijk dauw ontstaan. Dat glas houdt de warmte binnen, waardoor de buitenste glasplaat koud blijft. Zodra de zon opkomt, verdwijnt die dauw vanzelf.

Bij een nat raam helpt het dus om eerst vast te stellen waar het water precies zit. Alleen vocht aan de kamerzijde zegt iets over de lucht in huis. Bij vocht aan de buitenkant of tussen dubbel glas is een andere aanpak nodig.

Wanneer vocht ook je gezondheid raakt

Een raam is lang niet het enige waarschuwingssignaal. Het RIVM noemt ook een muffe of bedompte lucht, vochtplekken en zichtbare schimmel. De organisatie hanteert voor woningen een bredere bandbreedte van 30 tot 70 procent luchtvochtigheid dan de waarde die Milieu Centraal als goed uitgangspunt geeft.

In onderzoek ziet het RIVM een consistent verband met hoesten en piepen bij vocht in woningen. Dat verband betekent niet dat één keer condens op een raam zulke klachten veroorzaakt. Het maakt vooral de combinatie van aanhoudend vocht en andere tekenen, zoals schimmel, belangrijk om serieus te nemen.

Dat speelt in flink wat Nederlandse huizen. Volgens het Longfonds heeft ongeveer een op de vijf huishoudens last van schimmel in huis. Schimmel kan onder meer benauwdheid veroorzaken en bestaande astma of COPD verergeren. Wacht daarom niet tot een vochtplek uitgroeit tot een zichtbare schimmelplek.

Ventileren kan ook als de verwarming aanstaat

Om vochtige lucht kwijt te raken, moeten luchtroosters open blijven, adviseert Milieu Centraal. Ze zorgen voor de aan- en afvoer van lucht, ook wanneer de verwarming draait. Het huis volledig afsluiten om warmte vast te houden werkt bij vocht dus averechts.

Na het douchen kun je het badkamerraam openen. Volgens Milieu Centraal is 20 tot 30 minuten genoeg om vocht af te voeren. Langer openlaten heeft juist een nadeel: de badkamer koelt dan te veel af, waardoor opnieuw condens kan ontstaan.

Merk je naast nat glas ook een bedompte lucht of vochtplekken op, kijk dan of de ventilatieroosters openstaan en hoe je de badkamer na het douchen ventileert. Daarmee pak je de vochtige lucht aan.

Over het onderzoek

Het RIVM ontwikkelde een richtlijn over schimmel- en vochtproblemen in woningen in opdracht van het ministerie van Volksgezondheid, Welzijn en Sport. De GGD’en werkten eraan mee. Ook het CBS-KNAW Fungal Biodiversity Centre was bij de ontwikkeling van de richtlijn betrokken.