Volg Duurzaamnieuws op Google News | Discover | of als voorkeursbron op Google
Door verwarring over houdbaarheidsdatums verdwijnt jaarlijks zo’n 60 miljoen kilo goed voedsel bij Nederlandse huishoudens in de prullenbak. Het Voedingscentrum adviseert om na de THT-datum te kijken, ruiken en proeven, maar bij de andere datum kan dat onveilig zijn.
Wanneer moet je voedsel weggooien? De datum op de verpakking zegt niet alles. Foto: iStock – seb_ra
Je pakt iets uit de koelkast en ziet dat de datum op de verpakking gisteren was. Kan het nog op tafel, of niet? Op Nederlandse verpakkingen staan twee soorten datums, ‘ten minste houdbaar tot’ (THT) en ‘te gebruiken tot’ (TGT), maar volgens onderzoek kan minder dan de helft van de Nederlanders het verschil goed uitleggen. Dat verschil bepaalt of je een product misschien onnodig weggooit, of juist te lang bewaart.
Een datum op je yoghurt zegt niet alles
Staat er THT op je pak yoghurt, dan gaat die datum over de kwaliteit van het product. Het kan daarna nog goed zijn. De datum alleen vertelt je dus niet of de inhoud de prullenbak in moet.
Het Voedingscentrum raadt aan om na die datum zelf je zintuigen te gebruiken. Ziet het product er normaal uit en ruikt het goed, proef dan een klein beetje. Zo beoordeel je het product dat je daadwerkelijk in handen hebt.
Wieke van der Vossen, expert voedselveiligheid en etikettering bij het Voedingscentrum, benadrukt dat de veiligheid na een houdbaarheidsdatum afhangt van welk type datum op de verpakking staat. Door verwarring daarover gooien Nederlandse huishoudens elk jaar ongeveer 60 miljoen kilo eetbaar voedsel weg. Dat maakt het kleine rijtje letters naast de datum belangrijker dan de verstreken dag zelf.
Bij deze producten is de datum wél de grens
Voor snel bederfelijk eten geldt een strengere grens. De uiterste dag waarop je het veilig kunt eten, staat onder meer op deze producten:
- vlees en vis;
- voorgesneden groenten en koelverse maaltijden;
- verse vruchtensappen.
Bij vlees met zo’n datum is een geurtest geen alternatief. Na de vermelde dag adviseert het Voedingscentrum om het weg te gooien. Ook als het er nog prima uitziet. De grens gaat hier namelijk over voedselveiligheid.
Goed om te weten Is de verpakking van een product met deze uiterste datum al geopend, dan geldt de gedrukte datum niet meer. Je moet het product eerder opmaken of weggooien.
Op meer dan 3.500 verpakkingen staat inmiddels een extra zetje
De Coalitie Houdbaarheid probeert het onderscheid duidelijker te maken op de verpakking zelf. Samen Tegen Voedselverspilling en haar partners brachten iconen met de woorden Kijk, Ruik, Proef op producten aan. In juni 2025 stonden die op meer dan 3.500 producten in Nederlandse winkels.
Dat is een herinnering voor producten waarbij je na de kwaliteitsdatum nog zelf kunt beoordelen of ze goed zijn. De coalitie bestond op 18 juni 2025 een jaar. De iconen richten zich op het herkenbare moment waarop je met een verpakking in je hand staat en moet beslissen of je die nog gebruikt.
Daar kun je thuis ook rekening mee houden als je boodschappen opbergt. Kijk eerst welk soort datum op een verpakking staat, zodat je weet wanneer zelf beoordelen zin heeft en wanneer de uiterste dag telt. En gebruik restjes voordat ze bederven.
Een vergissing in de koelkast telt ook mee voor het klimaat
In Nederland ging volgens cijfers uit juni 2025 jaarlijks 1,6 miljard kilo goed voedsel verloren. Ongeveer een derde daarvan werd thuis weggegooid. Onduidelijkheid over houdbaarheidsdatums veroorzaakte naar schatting 10 procent van die verspilling bij huishoudens.
Dat weggegooide eten heeft ook een klimaatkant. Toine Timmermans, directeur van Samen Tegen Voedselverspilling, koppelt de verwarring over de datums aan 175 miljoen kilo onnodige CO2-uitstoot per jaar. Wie een product met een kwaliteitsdatum onnodig weggooit, verspilt dus ook wat nodig was om dat eten te maken.
Over het onderzoek
Wageningen University & Research onderzocht voedselverspilling die niet bij consumenten thuis plaatsvindt, een ander deel van het probleem. De uitkomsten vertellen niet hoeveel eten huishoudens weggooien, maar laten zien hoe de verspilling buiten de consument zich ontwikkelde.
Het onderzoek vergeleek twee periodes. Tussen 2018 en 2020 daalde die verspilling met 17,4 procent. Tussen 2020 en 2022 volgde een verdere daling van 13,8 procent.
