Volg Duurzaamnieuws op Google News | Discover | of als voorkeursbron op Google

In 2025 bestreed de NVWA opnieuw tijgermuggen in woonwijken. Toch verwachten de NVWA en het RIVM dat de soort zich binnen twee tot vijf jaar blijvend vestigt in delen van Nederland. Dan kan de mug een risico voor de volksgezondheid worden.

Een tijgermug (Aedes albopictus) tijdens het zuigen van bloed.

Een tijgermug (Aedes albopictus) tijdens het zuigen van bloed. Beeld: James Gathany, CDC, Public domain, via Wikimedia Commons.

Een emmer met regenwater, een bloempot in de tuin: voor de tijgermug zijn het geschikte plekken om eitjes af te zetten. In 2023 werd de mug op 37 plekken in Nederland gevonden, waarvan 22 in woonwijken. Na een nieuwe vondst in Emmen in juni 2026 begon de NVWA direct met controleren en bestrijden. Maar eitjes die in de bodem overwinteren, kunnen het voorjaar erop alsnog uitkomen, en de mug kan ziekten als knokkelkoorts en chikungunya overbrengen.

In woonwijken moesten bestrijders kiezen

In het muggenseizoen van 2025 kreeg de NVWA, die de afgelopen twintig jaar met preventie- en bestrijdingsmaatregelen succesvol blijvende vestiging heeft weten te voorkomen, zoveel vindplaatsen in woonwijken te verwerken dat bestrijders volgens de dienst voorrang moesten geven aan plekken waar de kans op vestiging het grootst was. Het gebruikelijke draaiboek kon daardoor niet overal volledig worden gevolgd. Ook in 2024 was de verspreiding al breed. Toen werden tijgermuggen gevonden in 35 gemeenten, verspreid over bijna alle provincies.

Hoe snel de mug dichter bij huis opdook, zie je aan de eerdere vondsten in woonwijken. De reeks liep in een paar jaar flink op:

  • In 2020 ging het om twee woonwijken.
  • Een jaar later waren dat er vier.
  • Op acht plekken werden in 2022 tijgermuggen gevonden.

Een vondst betekent nog niet dat de soort ergens voorgoed zit. De NVWA bestrijdt de tijgermug juist om dat te voorkomen. Maar als er op meer plekken tegelijk muggen opduiken, moesten bestrijders in het seizoen 2025 prioriteit geven aan plekken met de grootste kans op vestiging, waardoor het draaiboek niet overal volledig gevolgd kon worden.

Hoe groot is het gezondheidsrisico nu?

Het RIVM kent in Nederland tot nu toe alleen mensen die knokkelkoorts of chikungunya in het buitenland opliepen. De kans dat je hier door een beet van een tijgermug ziek wordt, is op dit moment zeer klein. Een mug in je buurt is nog geen lokale besmetting.

Bioloog Arnold van Vliet van Wageningen Universiteit wijst daarnaast op een heel alledaags gevolg. Volgens hem kan de tijgermug ook het plezier van buiten zitten aantasten. Hij noemt de soort moeilijk weg te krijgen. In een waarschuwing aan de Tweede Kamer schreef toenmalig minister van Volksgezondheid Jan Anthonie Bruijn dat volledige uitroeiing na blijvende vestiging niet meer mogelijk is.

De mug lift al jaren met ons mee

De tijgermug duikt sinds 2005 in Nederland op. Aanvankelijk kwam hij vooral mee met ingevoerde gebruikte autobanden en stekjes van de Lucky Bamboo-plant. Inmiddels reist de mug ook mee in auto’s en vrachtwagens uit landen waar hij veel voorkomt, zoals Italië, Spanje en Frankrijk. Zo kan er steeds opnieuw een mug op een andere plek in Nederland belanden.

De NVWA bestrijdt de soort sinds 2010 actief. Met maatregelen om binnenkomst te voorkomen én met bestrijding na een vondst wist de dienst blijvende vestiging tot nu toe tegen te houden. De laatste jaren ziet de NVWA wel meer introducties in woonwijken.

Wat kun je zelf doen?

Het vrouwtje zet haar eitjes graag af op beschutte plekken bij stilstaand regenwater. Kijk daarom ook naar de regenton en dek die goed af. Laat water niet onnodig in emmers of bloempotten staan. De NVWA verwijdert of behandelt zulke broedplekken bij een bestrijdingsactie, zodat eitjes niet overleven.

Wie een verdachte mug ziet, kan de vondst melden bij de NVWA. Dat helpt de dienst om te bepalen waar controle nodig is. Na de vondst in Emmen zette de NVWA een uitgebreide actie op om de omgeving te controleren en verdere verspreiding zo lang mogelijk tegen te houden. Voor bewoners blijft de praktische stap intussen dezelfde. Haal stilstaand water weg voordat het een broedplek wordt.

Over het onderzoek

De verwachting over blijvende vestiging komt voort uit drie adviezen die Bruijn op 4 december 2025 naar de Tweede Kamer stuurde. De adviezen kwamen van het Deskundigenberaad van het RIVM en de NVWA. Ook de Vereniging van Nederlandse Gemeenten adviseerde.