Volg Duurzaamnieuws op Google News | Discover | of als voorkeursbron op Google
Praat je over duurzame kleding, dan gaat het al snel over katoen, waterverbruik, ververijen en keurmerken. Logisch, want daar zit het grootste deel van de belasting. Alleen houdt het verhaal meestal op zodra je afrekent. En daar begint jouw deel pas.
Duurzame kleding stopt niet bij de kassa
Een kledingstuk is namelijk niet af als je het koopt. Het gaat daarna nog tientallen keren de wasmachine in. Soms de droger, soms onder het strijkijzer. Dat kost water, stroom en wasmiddel, en het slijt. De gebruiksfase is het enige stuk van de keten waar jij aan de knoppen zit.
Waar de energie blijft
Wassen kost vooral energie omdat het water warm moet worden. De temperatuurknop is daarmee de belangrijkste knop op de machine. Warmer wassen dan nodig kost simpelweg meer, terwijl wasmiddel van nu zijn werk prima doet op 30 graden.
De droger is de zwaarste post. Lucht verwarmen om vocht uit textiel te trekken is een dure manier om iets te doen wat een rekje ook doet, alleen wat langzamer.
Strijken zit ertussenin. Kort werk, maar het ijzer moet elke keer opnieuw op temperatuur komen.
Eén wasbeurt stelt weinig voor. Het gaat om de herhaling. Een blouse die je jaren draagt, gaat dit rondje tientallen keren door, misschien wel honderd.
De beste ingreep is ook de saaiste
Alles wat er in de productie ging aan grondstoffen, water en energie, is al uitgegeven op het moment dat het bij de kassa piept. Daar verander je niets meer aan. Wat je wél bepaalt: hoe vaak je het daarna aantrekt.
Dezelfde broek vijf jaar dragen of één seizoen scheelt per draagbeurt enorm. Geen ingewikkelde rekensom, en misschien juist daarom hoor je hem zo weinig.
Vervelend detail: dit is niet te koop. Er bestaat geen keurmerk voor “acht jaar gedragen”. Het zit hem in wat je kiest bij de aanschaf. Iets dat past bij wat je op een gewone dag echt doet, dat niet aan één seizoen vastzit, en dat het onderhoud aankan dat jij het in de praktijk gaat geven.
Dat laatste wordt onderschat. Een blouse die na elke wasbeurt gestreken moet worden, wordt op een dinsdagochtend niet gestreken. Die blijft hangen. En wat structureel blijft hangen, gaat op termijn de deur uit.
Werkkleding laat het het duidelijkst zien
In de werkgarderobe komt alles samen: een hoge draagfrequentie en strenge eisen aan hoe het eruitziet. Een gekreukte blouse kan niet mee naar een afspraak. Dus gaat hij onder het ijzer, of hij blijft in de kast.
Niet gek dus dat kreukvrije weefsels de laatste jaren zo hard zijn gegroeid in het zakelijke segment. Travelstof, een geweven mix van polyamide en elastaan, is gemaakt om in model te blijven. Het wast op lage temperatuur, hoeft in de regel niet gestreken en droogt snel aan de lijn. Aanbieders van zakelijke kleding voor dames werken inmiddels grotendeels met dit soort stof, vooral omdat het praktisch is en niet omdat het groen klinkt. Het scheelt alsnog drie posten in je weekritme.
De keerzijde hoort erbij
Travelstof is synthetisch. En synthetische vezels liggen onder vuur, omdat ze bij het wassen kleine deeltjes verliezen die via het afvalwater in het milieu komen. Dat bezwaar is reëel, en het botst met het duurzame imago dat er soms omheen wordt gebouwd.
De conclusie is dus niet dat synthetisch beter is dan natuurlijk. Ze scoren op andere punten. Katoen vraagt bij de teelt veel land en water, en daarna vaak intensief onderhoud. Synthetisch komt uit olie en laat vezels los, maar houdt bij dagelijks gebruik langer zijn vorm en vraagt minder van je machine. Wie serieus wil vergelijken, moet beide fasen meenemen. Dat gebeurt in het publieke debat zelden.
Vezelverlies is trouwens te beperken. Voller beladen wassen, koeler, korter centrifugeren en waar het kan een waszak of filter. Minder vaak wassen helpt sowieso, en daar komen we weer uit bij hetzelfde punt.
Wat je er maandag mee doet
- Draag langer. Elke extra maand verlaagt de belasting per draagbeurt. Dat effect is groter dan alles wat je aan de machine kunt bijstellen.
- Was koeler en minder vaak. Niet alles hoeft na één dag in de was. Luchten werkt vaker dan je denkt.
- Kijk bij aanschaf naar onderhoud, niet alleen naar prijs en uitstraling. Wat kost dit kledingstuk me elke week aan tijd? En ga ik dat ook echt doen?
- Laat de droger staan waar het kan. Duurste stap in het rondje, bijna altijd te vervangen door een rekje.
Niets daarvan is spannend. Maar dit is wel het enige deel van het verhaal dat volledig van jou is.
