like duurzaamnieuws op facebook
volg duurzaamnieuws op twitter
zoeken op duurzaamnieuws
INLOGGEN

Tegenlicht: Kunstenaars als cultuurbarbaren of nieuwe optimisten?

Van: op 3 oktober 2016

tegenlicht cultuurbarbarenEen beeldhouwwerk van een knielende Hitler werd onlangs verkocht voor 17 miljoen dollar. Is kunst slechts een markt geworden waarbij alleen de bezoekersaantallen van musea tellen? Of de sterrenstatus van een kunstenaar als Ai Weiwei? Alessandro Baricco, auteur van ‘De Barbaren’, ontwaart echter een nieuw cultuuroptimisme. Kunstenaars van nu dienen zich te engageren met de werkelijkheid om ons heen. Zondag in Tegenlicht.

De Britse kunstenaar Isaac Julien liet op de laatste editie van de Biënnale in Venetië uit het werk van Karl Marx voorlezen. Dat terwijl de privéjachten net aanmeerden aan de kade voor de opening. En Julien zelf door Rolls Royce wordt gesponsord.

Reden voor cultuurpessimisten om het ‘einde van de kunst’ te verkondigen. Kunst zou teveel in de greep zijn geraakt van kapitaal, sterrenstatus, design en digitale massacultuur. Zo niet volgens de Italiaanse auteur Alessandro Baricco. Hij betoogt dat onze cultuurbeleving alleen maar zich aan het aanpassen (muteren) is. En dat zou ons juist optimistisch moeten stemmen. Om kunst nog betekenis gevend te laten zijn dient het zich te engageren met de maatschappelijke werkelijkheid om ons heen. Zich te herladen met vers engagement. Baricco richtte daarom in Turijn een schrijfschool op om volgens deze opvattingen een nieuwe generatie geëngageerde schrijvers op te leiden.

 

Verbindende kunst

De nieuwe betekenis van de kunst is te herkennen in het Engelse kunstenaarscollectief Assemble Studios, dat vorig jaar de Turner Prize won. Het uit achttien jonge architecten en designers bestaande collectief besloot zonder winstoogmerk woningen in een arbeiderswijk in Liverpool te verbeteren en naast de burgers te gaan staan tégen de sloopplannen. We zien het ook terug in het werk van ontwerper Femke Herregraven. Zij maakt  zichtbaar hoe onze mondiale financiële markten met elkaar communiceren. En tijdens de Dark Ecology’-reis naar het meest noordwestelijke puntje van Rusland waar kunstenaars en filosofen de nieuwe relaties tussen natuur, industrie, vervuiling en klimaat onderzoeken. Tenslotte probeert kunstenaar Renzo Martens de plantage-arbeiders in de jungle van Oostelijk Congo te verheffen uit hun erbarmelijke arbeid- en leefomstandigheden. Dit doet hij door de plantage-arbeiders zichzelf te laten exploiteren met het maken van beeldhouwwerken van chocolade.

VPRO Tegenlicht: Cultuurbarbaren, met: Alessandro Baricco (auteur), Renzo Martens (beeldend kunstenaar), Femke Herregraven (ontwerper), Isaac Julien (beeldend kunstenaar), Anthony Meacock en Lewis Jones (architecten kunstenaarscollectief Assemble) en Timothy Morton (filosoof).

Bekijk de uitzending nu online.

Lees meer over: ,

Meer artikelen uit de categorie: maex, Nieuws

Bijna iedereen voelt de crisis, ook wij bij Duurzaamnieuws. Een groot deel van onze inkomsten is weggevallen en we vallen buiten de steunmaatregelen. Toch gaan we door, want als dit voorbij is wordt een duurzame opbouw harder nodig dan ooit. Kun jij ons meehelpen om er doorheen te komen? Word dan lid, of help ons met een donatie. Dat kan hier.

Alvast bedankt - en blijf gezond!
Team Duurzaamnieuws