Op de bodem van de Noordelijke IJszee liggen twee schepen die 129 mannen meenamen, en het raadsel wordt nu pas duidelijk
DNA-onderzoek heeft inmiddels zes mannen van de Franklin-expeditie een naam teruggegeven, onder wie Harry Peglar van de HMS Terror. Wat hun resten nog kunnen vertellen over de laatste tocht van de 129 opvarenden, blijft een van de grote Arctische raadsels.
Sponsduikers haalden een roestige klomp boven, het bleek een computer van 2.000 jaar oud
Een jaar nadat Griekse sponsduikers het wrak bij Antikythera hadden gevonden, haalden zij er roestige brokstukken uit boven. Op 17 mei 1902 zag archeoloog Valerios Stais een tandwiel in een ervan, en begon het mysterie pas echt.
Volgens UNEP is de opwarming van het klimaat nog steeds omkeerbaar. De vraag is wanneer.
UNEP zegt in een nieuw rapport dat de wereld definitief over de 1,5 graden opwarming gaat, maar wel daaronder kan terugkeren. Dat klinkt opnieuw veel geruststellender dan het is. Want uit het trackrecord van de klimaatwetenschap blijkt een ander patroon.
Ze moesten er 82 meter onder het Groenlandse ijs voor boren maar haalden een vliegtuig uit 1942 naar boven
In 1942 strandde een eskader Amerikaanse oorlogsvliegtuigen op de Groenlandse ijskap, maar alle 25 bemanningsleden werden gered. Vijftig jaar later kwam één P-38, Glacier Girl, na een uitzonderlijke bergingsoperatie weer uit het ijs tevoorschijn.
Onder deze berg aan de Zwarte Zee verstopte de Sovjet-Unie een complete onderzeeervloot
In Balaklava op de Krim bouwde de Sovjet-Unie vanaf 1954 een geheime basis in een berg aan de Zwarte Zee. Object 825 GTS kon tot zeven onderzeeërs verbergen, maar hoe die ondergrondse vesting was ingericht, bleef decennialang geheim.
Een Sovjetsysteem uit 1985 kan nog altijd zelf kernraketten lanceren, en volgens experts staat het mogelijk nog aan
Het Russische Perimeter-systeem kan zonder menselijk ingrijpen een kernaanval in gang zetten. Generaal Sergej Karakajev bevestigde in 2011 dat het op strijddienst stond, maar of het vandaag nog is ingeschakeld, is de vraag.
Deze computer wordt elke drie dagen gevoed: met 16 miljoen levende menselijke neuronen
In Singapore is een biologisch serverrack met 16 miljoen menselijke neuronen in gebruik genomen. De technologie belooft rekenwerk met opvallend weinig stroom, maar roept ook lastige vragen op over de grenzen van levende computers.
Onder de velden van Texas gaapt een verlaten tunnel: 2 miljard dollar verdween in een machine die er nooit kwam
Voor 2 miljard dollar werd in Texas gegraven aan de grootste deeltjesversneller ter wereld, maar het Congres trok in 1993 de stekker eruit. Terwijl de Superconducting Super Colabonneeer onvoltooid achterbleef, kreeg Europa de kans om de wetenschappelijke race alsnog te winnen.
Een zwerm Starlink-satellieten scande de onzichtbare luchtlaag: 1.200 banen kunnen botsingsrisico’s verkleinen
Zo’n 1.200 satellieten bieden onderzoekers van Kyoto University een nieuwe blik op de ijle lucht rond de aarde. Dat kan helpen om satellietbanen nauwkeuriger te voorspellen, nu de kans op botsingen in volle omloopbanen groeit.
Ze doken 22.413 keer naar hetzelfde wrak: wat ze vonden zette onze kennis van de Bronstijd op zijn kop
22.413 duiken en elf jaar werk brachten bij Kaş een Bronstijdlading aan het licht die de handelsroutes rond 1320 v.Chr. in een nieuw licht zet. Wat de duikers precies uit het wrak haalden, blijkt cruciaal voor het verhaal van brons in het Middellandse Zeegebied.
Een boor raakte per ongeluk magma: de stoom kon tien keer meer stroom opleveren
Een onverwachte boring bij de IJslandse vulkaan Krafla leverde in 2009 de eerste geothermische put op die door magma werd verhit. De opbrengst was groot, maar het project strandde op een hardnekkig technisch probleem.
Goed nieuws voor het klimaat: Turkmenistan repareert methaanlekken, wie volgt?
Turkmenistan begint eindelijk met het dichten van zijn enorme methaanlekken. Dat blijkt uit nieuwe data van de Verenigde Naties. Het land gold jarenlang als de grootste methaanvervuiler ter wereld. Nu zijn acht lekken gerepareerd. Experts noemen dit een doorbraak, al is er nog veel werk te doen.
Een verborgen schakelaar in ons DNA is ontcijferd: AI vond hem in 60% van de menselijke genen
Onderzoekers van UC San Diego lieten AI los op zo'n 500.000 DNA-sequenties. Het model herkende een cruciaal regelmechanisme bij ongeveer 60 procent van de menselijke genen, wat zicht kan geven op de gevolgen van mutaties.
In 2038 stuiten computers wereldwijd op een grens die nog niemand heeft opgelost
Op 19 januari 2038 bereikt Unix-tijd in veel oude 32-bitsystemen een harde grens. Moderne software is al voorbereid, maar voor ingebouwde apparatuur die jarenlang blijft draaien kan de overstap naar 64-bit nog een lastige klus worden.
Dit eiland benaderen is verboden, en wie het toch probeert komt zelden terug
North Sentinel Island is al sinds 1956 verboden terrein, met een maritieme buffer van vijf zeemijl rond het eiland. Toch bereikte de Amerikaanse missionaris John Allen Chau de Sentinelese in 2018, een ontmoeting die hij niet overleefde.
Is de zomer echt voorbij, of komt er nog een nazomer? Dit zeggen de weermodellen
De weermodellen geven september een grotere kans op temperaturen boven normaal. ECMWF-berekeningen voorzien voor de Benelux een afwijking van 1 tot 2 graden. Of dat ook echt nazomer oplevert, hangt af van de drukgebieden.
Schoonmaken met een geurtje: de nanodeeltjes dringen diep in je longen door
Geparfumeerde schoonmaakmiddelen verspreiden nanodeeltjes die diep in je longen doordringen. Dat blijkt uit onderzoek van de Purdue University. Binnen een paar minuten schoonmaken ontstaan al miljarden deeltjes. Onderzoekers raden daarom aan om vaker geurloze producten te gebruiken en goed te ventileren.
Een metalen reus strandde aan de Kaspische Zee: dit 380 ton zware Sovjetwapen vloog ooit vlak boven de golven
Sinds 2020 ligt de 74 meter lange MD-160 op een strand in Dagestan. De enige voltooide Lun-klasse ekranoplan moest een toeristische trekpleister worden en wacht nog altijd op een tweede leven.
Eén botsing in een baan om de aarde kan een kettingreactie starten die ons jaren dwars zit
Rond de aarde worden inmiddels zo'n veertigduizend objecten gevolgd, waaronder elfduizend actieve satellieten. In de drukste lage banen kan één botsing genoeg zijn om een puincascade op gang te brengen die satellietverkeer langdurig in de knel brengt.
Een muur van water spoelde ooit over Nederland, en de Noordzeebodem bewaart het bewijs
Zo'n 8.150 jaar geleden raasde de Storegga-tsunami door de Noordzee. De tastbare sporen liggen bij Outer Dowsing Deep, aan de Britse kant van Doggerland, en zetten het verhaal van dit verdronken landschap in een ander licht.
Dieren breken al miljoenen jaren het eigen plastic van de natuur af: maar liefst 66 soorten kunnen dat
Maar liefst zesenzestig diersoorten blijken enzymen te hebben voor een taak die lang alleen aan microben werd toegeschreven. Daarmee krijgt de route van opgeslagen microbiële koolstof naar dieren een onverwacht nieuw hoofdstuk.
Moet misdaad ecocide eindelijk bestraft worden? De Aarde kan niet wachten
Steden onder een oranje hemel. Kinderen die binnen moeten blijven omdat de lucht giftig is. Tienduizenden mensen die hun huis moeten ontvluchten voor een muur van vuur of worden bedolven onder modderlawines. Dit is geen doemscenario meer. Dit is de zomer van 2026, in Europa, in de Verenigde Staten en in Azië. En terwijl de planeet letterlijk in brand staat, kondigt Donald Trump aan om de grootste oliereserves van de wereld te willen verstoken. Een groeiende groep juristen en activisten stelt een simpele vraag. Waarom wordt deze misdaad nog steeds niet bestraft?
De VS nemen de olie van Venezuela over. Wat betekent dat voor het klimaat?
President Trump heeft een olie deal met Venezuela aangekondigd. De Verenigde Staten krijgt daarmee zeggenschap over meer dan 65 miljard vaten bewezen oliereserves. Dat gebeurt via een nieuw privaat bedrijf waarin de Amerikaanse overheid een meerderheidsbelang heeft. Venezuela heeft de grootste bewezen oliereserves ter wereld. Een forse opschaling van de productie zou de wereldwijde CO2-uitstoot flink verhogen. Maar er zijn praktische grenzen aan hoe snel dat kan gaan.
In 1908 legde één klap 80 miljoen bomen plat, en een krater is nooit gevonden
Op 30 juni 1908 veranderde een vuurbal boven Siberië een enorm stuk bos in een ravage. De Toengoeska-explosie legde naar schatting 80 miljoen bomen plat, maar wat er precies gebeurde is nooit met zekerheid vastgesteld.
Op 90 meter diepte in dit blauwe gat begint een laag waar duikers niet uit terugkomen
Op circa 91 meter diepte verandert de Great Blue Hole voor Belize in een pikdonkere, zuurstofloze zone. Tijdens een expeditie in december 2018 trof een team van Aquatica Submarines daar twee lichamen van eerder vermiste duikers aan.
In Siberië barst de toendra open, de kraters volgen elkaar steeds sneller op
Sinds de eerste vondst op Yamal in juli 2014 zijn er in West-Siberië meer dan twintig explosieve kraters geteld. Onderzoekers verwachten er door de opwarming meer, al is een versnelling van het ontstaan zelf nog niet gemeten.
Een bijenkoningin werkt haar pesticiden weg via een gevaarlijke uitweg: in 2.000 nazaten per dag
Een koningin kan dagelijks tot tweeduizend eieren leggen, en juist die nakomelingen blijken een verborgen prijs te betalen bij blootstelling aan pesticiden. Onderzoekers van UC Davis zien daarin een nieuw risico voor de veerkracht van hele bijenkolonies.
Een visser haalde een vreemde vis boven, die zou al 66 miljoen jaar uitgestorven zijn
Op 22 december 1938 haalde kapitein Hendrik Goosen bij de Chalumna-rivier een vis boven die al zo'n 66 miljoen jaar verdwenen leek. Conservator Marjorie Courtenay-Latimer zag meteen dat dit geen gewone vangst was.
In 1859 zette de zon de telegraaf in brand. Zo’n zelfde storm zou ons nu wekenlang platleggen
In september 1859 legde de Carrington Event telegraafsystemen in Europa en Noord-Amerika stil, soms zelfs met brand tot gevolg. Een vergelijkbare zonnestorm kan nu vooral het Noord-Amerikaanse stroomnet langdurig ontregelen.
Negen ervaren klimmers sneden zich ’s nachts uit hun tent, pas 62 jaar later weten we waarom
In de nacht van 1 op 2 februari 1959 ontvluchtten negen bergwandelaars hun tent op de Djatlov-pas, slecht gekleed en bij strenge vorst. Zwitserse onderzoekers Johan Gaume en Alexander Puzrin kwamen 62 jaar later met een verklaring.
