Donald Pols, jarenlang het gezicht van Milieudefensie, start per 1 juni 2026 als directeur duurzaamheid en corporate communicatie bij het staalbedrijf in IJmuiden. Het kan nu al de transfer van 2026 worden genoemd. De reacties lieten geen moment op zich wachten, de hele Nederlandse groene wereld moest er iets van vinden. Maar of het een meesterzet voor het klimaat is, of een groene wasbeurt van formaat weten we pas over een paar jaar.
Wie is Donald Pols eigenlijk? Als directeur van Milieudefensie stond hij jarenlang symbool voor een harde confrontatiekoers richting de grote vervuilers van Nederland. Hij voerde intensieve juridische en politieke druk uit, stuurde bedrijven boze brieven, plaatste advertenties in dagbladen en dreigde bedrijven als KLM en ING met procedures. Zijn grootste wapenfeit was de rechtszaak tegen Shell in 2021, die Milieudefensie won. Shell ging echter in beroep en won de tweede ronde in 2024. Na die tegenslag was Pols, zoals EW Magazine het omschreef, terug bij af.
Bom
De aankondiging viel bij zijn eigen organisatie als een bom. Milieudefensie en Tata Steel maakten vrijwel gelijktijdig hun aankondigingen: Pols start op 1 juni bij het staalbedrijf, en Milieudefensie liet weten dat hij de maand niet meer hoefde afmaken. Zijn dienstverband werd per direct beëindigd. Raad van Toezicht-voorzitter Marty Smits zei verrast en zeer teleurgesteld te zijn in de keuze om naar een van de grootste vervuilers van Nederland over te stappen. De organisatie achtte het vertrek simpelweg onverenigbaar met zijn nog lopende functie. Zoals ze in het persbericht meldde:
“Wij zijn verrast door het vertrek van Donald Pols en zeer teleurgesteld in zijn keuze om naar Tata Steel te gaan, een van de grootste vervuilers van Nederland. Wij nemen daarom per direct afscheid van hem als algemeen directeur. Milieudefensie spreekt bedrijven aan op hun verantwoordelijkheden. Wij zijn gedreven door wetenschap, kritisch en onverzettelijk. We zijn pas tevreden wanneer alle grote vervuilers Paris Proof zijn. Daarbij zoeken we actief de dialoog, maar behouden we altijd onze onafhankelijkheid. Wij hebben dan ook geen begrip voor deze keuze van Donald Pols.”
De klimaatbeweging reageerde nog scherper. Klimaatorganisatie Fossielvrij NL noemde Tata “een door en door fossiel bedrijf” en directeur Renske Wienen stelde dat Pols in zijn nieuwe functie simpelweg aan greenwashing doet, omdat hij verantwoordelijk wordt voor zowel duurzaamheid als PR. Het woord “verrader” circuleerde op sociale media.
Waardevolle kritiek
Tata Steel zelf speelde het opvallend slim. Het bedrijf liet weten dat de eerdere kritiek van Pols op Tata Steel heeft geholpen bij het aanscherpen van de plannen voor groen staal. Met andere woorden: de man die hen jarenlang aanviel, wordt nu als bondgenoot gepresenteerd.
Niet iedereen was negatief. Transitiewetenschapper Jan Rotmans noemde het ronduit een briljante zet. Hij stelde dat je alleen echte verandering krijgt als je van buitenaf druk zet en van binnenuit voldoende verandervermogen opbouwt, en dat Pols jarenlang aan de buitenkant heeft gestaan, niet onsuccesvol. Rotmans vond de felle reactie van Milieudefensie kinderachtig en typisch zwart-wit denken.
Ook vanuit vakbondskant klonken positieve geluiden. Voormalig FNV-vakbondsbestuurder Roel Berghuis zag het als een grote kans en stelde dat Pols altijd al een bondgenoot is geweest van groen staal. Hij kan nu, aldus Berghuis, zijn eigen klimaatplan schrijven, zoals hij in 2022 van grote CO₂-veroorzakers eiste.
Toch blijft de vraag of het greenwashingrisico reëel is. Onderzoeker Gerard Mertens van de Open Universiteit wees erop dat duurzaamheid en reputatiemanagement bij Pols in één hand komen. Juist dan moet het bedrijf laten zien dat communicatie volgt uit prestaties, en niet andersom. Duidelijke, van buitenaf controleerbare doelen zijn daarvoor noodzakelijk, en juist aan die controleerbaarheid schort het bij Tata Steel vaak.
UvA-hoogleraar Peter van Dam formuleerde het kernachtig: de tijd zal moeten uitwijzen of Pols er een groene agenda mag uitrollen, of dat hij is binnengehaald als groene vlag op een grijze modderschuit.
Die vraag raakt aan de kern van dit hele debat: kan een activist van binnenuit meer bereiken dan van buitenaf? Of verlies je je onafhankelijkheid en geloofwaardigheid zodra je de loonlijst van het bedrijf betreedt dat je eerder aanklaagde? Het zijn vragen waar geen eenvoudig antwoord op bestaat. Wat vaststaat, is dat Pols met deze stap de klimaatbeweging heeft opgeschud en een discussie heeft losgemaakt die het Nederlandse klimaatdebat de komende jaren ongetwijfeld zal blijven beïnvloeden. Of hij de transfer van 2026 gaat rechtvaardigen, hangt af van wat Tata Steel de komende jaren daadwerkelijk doet. Gezegd is er al genoeg.
Foto: Milieudefensie persbericht
Blijf op de hoogte met de nieuwsbrief. Meld je hier aan.
( Je kunt ons ook steunen door lid te worden of te doneren )
