Volg Duurzaamnieuws op Google News | Discover | of als voorkeursbron op Google
Woensdag 12 augustus schuift de maan voor een groot deel van de zon, met het maximum rond 20.11 uur. Voor een goed zicht heb je een vrije westelijke horizon én een gecertificeerde eclipsbril nodig.
Foto: Dreamstime
Wie woensdagavond na het eten nog even buiten staat, kan de zomerhemel langzaam een onverwacht schouwspel zien opvoeren. De gedeeltelijke eclips begint in Nederland om 19.16 uur en duurt tot 21.03 uur; in België liggen begin en einde enkele minuten later. Het gaat om de grootste zonsverduistering die hier zichtbaar is sinds 11 augustus 1999, al verschilt het precieze beeld per woonplaats.
De horizon beslist of je iets ziet
De zon staat tijdens het interessantste deel van de eclips al laag in het westen tot noordwesten. Op het hoogtepunt komt hij nog maar zo’n 8 graden boven de horizon uit, meldt Astronomie.nl. Een rij huizen, bomen of een flat kan dan dus precies genoeg zijn om het schouwspel te missen.
Zoek liever een open plek op: een dijk, groot veld of strand waar je ver naar het westen kunt kijken. Vanuit Utrecht verdwijnt volgens de KNVWS 90 procent van het zonneoppervlak; Astronomie.nl en de Rijksuniversiteit Groningen komen uit op 88 procent. Dat kleine verschil komt door je locatie.
Goed om te weten
In Brussel bedekt de maan rond het maximum ongeveer 91 procent van de zon. Daar loopt de verduistering door tot ongeveer 21.05 uur.
Een gewone zonnebril helpt hier echt niet
Het Nederlands Oogheelkundig Gezelschap waarschuwt dat rechtstreeks naar de zon kijken al binnen seconden blijvende schade aan je netvlies kan geven. Dat merk je niet altijd meteen.
- Gebruik alleen een eclipsbril volgens ISO-norm 12312-2.
- Een gewone zonnebril houdt het schadelijke zonlicht niet voldoende tegen.
- Ook bij een gedeeltelijke eclips moet de bril op blijven zolang je naar de zon kijkt.
Bij opticiens en Volkssterrenwacht Urania zijn eclipsbrillen door de grote vraag bijna uitverkocht; de webshop van Urania is zelfs gesloten voor particuliere bestellingen. Wie nog een bril zoekt, doet er goed aan vooraf te controleren of die werkelijk aan de ISO-norm voldoet.
Elders in Europa is het wel een totale eclips
Nederland en België vallen buiten de smalle strook waar de maan de zon helemaal afdekt. Dit is wereldwijd wel een totale zonsverduistering, met een pad dat over Groenland, IJsland, Noord-Spanje en een klein stuk noordoost-Portugal trekt.
Sinds 1999 was op het Europese vasteland geen totale zonsverduistering meer zichtbaar. De ESA bracht de baan van de schaduw over Europa en de Atlantische Oceaan in kaart op haar wereldkaart van de eclips.
Voor wie in Nederland blijft, is een vrije horizon belangrijker dan een verre reis. De maan schuift hier zo ver voor de zon dat het licht zichtbaar verandert, ook al valt de duisternis van een echte totaliteit buiten ons bereik.
Zo’n kans komt pas laat terug
De eclips van woensdag is de grootste die vanuit Nederland en België te zien is sinds 11 augustus 1999. Een vergelijkbare gedeeltelijke verduistering komt volgens de KNVWS pas weer in 2081.
Op 2 augustus 2027 is er al wel een volgende gedeeltelijke eclips, maar dan wordt slechts ongeveer 39 procent van de zon bedekt. Voor een totale zonsverduistering vanuit Nederland moeten we nog veel langer wachten: die is pas op 7 oktober 2135 zichtbaar, en dan alleen in het noorden van het land.
Houd woensdag ook het weerbericht in de gaten, want bewolking kan het zicht flink bederven en het definitieve beeld voor 12 augustus is nog niet bekend. Als de lucht later opklaart, wacht in de nacht van 12 op 13 augustus bovendien de piek van de Perseïden-meteorenregen.
