De wereldredactie verzamelt wetenswaardige informatie uit de hele wereld op gebied van wetenschap, natuur en techniek.
In De Bilt werd 13 augustus met 32,2 graden de warmste ooit gemeten voor die datum, goed voor het tiende dagrecord van 2026. Diezelfde dag leverde ook de vijfde regionale hittegolf van het jaar op.
Pre-Spaanse gemeenschappen in La Mojana, Colombia, bouwden zonder centraal bestuur een uitgestrekt stelsel van kanalen en verhoogde akkers. Het systeem was in gebruik van de eerste eeuwen voor Christus tot de 11e eeuw na Christus.
Bij mensen met voorouders buiten Sub-Saharaans Afrika bestaat een tot vier procent van het genoom uit Neanderthaler-DNA. Ook de Denisovamens liet sporen na, van de afweer tot het leven op grote hoogte.
Vooral kleine reservoirs staan onder druk: 58,6 procent kan tegen 2060 onbruikbaar worden. Onderzoekers van het Nanjing Institute of Geography and Limnology, onder leiding van Kai Liu, pleiten daarom voor een andere aanpak van sediment.
Je huidgeur bepaalt vaak wie de prikken incasseert. FIU testte 119 mensen en ontdekte dat drie muggensoorten elk op een andere geurcombinatie afkomen. Waarom je voor de ene soort een magneet bent en voor de andere niet, zit in details die je niet ruikt.
In Lake Memphremagog blijkt ongeveer een derde van de bruine dwergmeervallen een tumor te dragen die van vis op vis kan overspringen. De ontdekking van de University of Vermont is de eerste overdraagbare kanker bij een vissoort en zet de zeldzaamheid van dit natuurverschijnsel op losse schroeven.
Zo’n 5.500 jaar geleden veranderde de groene Sahara in het droge landschap dat we nu kennen. Onderzoekers zien aanwijzingen dat een afkoeling ver in het noorden daarbij een beslissende rol speelde, maar over hoe abrupt die omslag ging bestaat nog discussie.
Candida auris kan zich in muizen wekenlang verschuilen in haarzakjes, blijkt uit onderzoek van UCSF dat op 6 augustus in Science verscheen. Voor gezonde mensen is de schimmel op de huid meestal onschadelijk, maar bij kwetsbare patiënten kan hij gevaarlijk worden zodra hij dieper het lichaam binnendringt.
Het landelijk neerslagtekort stond op 11 augustus op 282 millimeter en Nederland hoort inmiddels bij de 5 procent droogste jaren ooit gemeten. Daarmee komt het recordjaar 1976 dichtbij, met gevolgen die verder reiken dan een paar verdorde grasvelden.
De Daniel K. Inouye Solar Telescope heeft voor het eerst duizenden kleine wervelingen op het zonneoppervlak vastgelegd. De waarneming kan nieuw licht werpen op de krachten achter uitbarstingen die het ruimteweer rond de aarde verstoren.
Meer dan 90 procent van de massa van een boomstam ontstaat uit koolstofdioxide die de boom uit de lucht haalt, niet uit de bodem. Dat maakt bossen tot veel meer dan groen decor: ze leggen koolstof vast op een schaal die het klimaat raakt.
De Mosuldam aan de Tigris werd in 2006 door het US Army Corps of Engineers de gevaarlijkste dam ter wereld genoemd. Toch staat de 113 meter hoge dam nog overeind, terwijl Mosul ervan afhankelijk is voor water en stroom.
Dagelijks dalen zo’n vierduizend mijnwerkers af in de Mponeng-goudmijn bij Carletonville. Op bijna vier kilometer diepte lopen de rotswandtemperaturen op tot 60 graden, waardoor werken ondergronds een technische strijd tegen de hitte wordt.
In 2017 liep smeltwater ongeveer vijftien meter de toegangstunnel van de Svalbard Global Seed Vault binnen, zonder de zaden te raken. De tunnel is sindsdien waterdicht gemaakt, maar de opwarmende permafrost rond Spitsbergen blijft een risico voor deze mondiale voedselback-up.
De vierde regionale hittegolf eindigde op 7 augustus, maar een vijfde dient zich alweer aan. Lokaal kan het in het zuiden 35 graden worden, terwijl een door het KNMI bevestigde einddatum nog ontbreekt.
Bijna duizend vegetatiebranden hielden de brandweer in Engeland en Wales in 2025 bezig. Na de brand op Arthur’s Seat groeit de druk op het VK om beter te waarschuwen voor natuurbrandgevaar.
In de nacht van 21 augustus 1986 verstikte een CO2-wolk 1.746 mensen rond het Nyosmeer in Kameroen. Veertig jaar later moet een systeem van ontgassingsbuizen voorkomen dat het kratermeer opnieuw levensgevaarlijk wordt.
In het biosfeerreservaat Calakmul in Mexico is de Maya-stad Minanbé intact teruggevonden, zonder sporen van plundering. De nederzetting bloeide tussen 600 en 900 na Christus.
In Jakoetië groeit de Batagaika-krater jaarlijks met circa 1 miljoen kubieke meter terwijl de bevroren bodem wegsmelt. Lokale bewoners noemen de grootste permafrost-megaslump ter wereld de poort naar de onderwereld, en wat daar bloot komt te liggen is minstens zo onthullend.
Op één dag braken rond Wijchen minstens drie natuurbranden uit, terwijl de politie vijf brandhaarden onderzocht en brandstichting vermoedt. Het landelijke neerslagtekort staat begin augustus op circa 280 millimeter.
Onderzoekers van ScanPyramids hebben achter granieten blokken in de piramide van Mykérinos twee holtes gevonden. De ontdekking blaast een oude vraag nieuw leven in: ligt hier een tweede toegang verscholen.
De Darvaza-gascrater in de Karakumwoestijn brandt al sinds 1971, maar de vlammen zijn eindelijk bijna verdwenen. Turkmenistan drong het vuur sinds het dovingsbevel van 2022 sterk terug, met grote gevolgen voor de methaanuitstoot.
De jaarlijkse milieuschade van de rijkste 10 procent loopt op tot 5,7 biljoen dollar, berekenden onderzoekers van de Universiteit Leiden. De grootste vervuilers dragen die kosten meestal niet zelf.
De Wereld Meteorologische Organisatie verwacht dat El Niño tussen augustus en oktober 2026 uitgroeit tot een sterke episode, met een temperatuurafwijking van 2,9 graden. Dat kan droogte en overstromingen in kwetsbare regio’s verder op scherp zetten.
In de wijk Pacoima in Los Angeles werd 65.000 vierkante meter wegdek van een lichte deklaag voorzien. Tijdens piekhitte bleek de lucht daar tot 2 graden koeler, al blijft schaduw onmisbaar voor wie door de stad loopt.
In april 2020 kregen 400 jonge beuken op landgoed Slangenberg bij Doetinchem echte zonnebrandcrème. Voor fruitbomen is kaolienklei al langer een natuurlijke beschermlaag tegen felle zon.
Woensdag bedekt de maan vanuit Nederland op het hoogtepunt 88 procent van de zon, waarna de Perseïden in dezelfde nacht pieken. Wie meer wil, hoeft niet lang te wachten: op 2 augustus 2027 is in Spanje een totale eclips te zien.
Een ijsberg die in 2017 van Larsen C afbrak, maakte een stuk zeebodem in de Weddellzee bereikbaar voor onderzoek. Daar legde robot Lassie 1.036 visnesten vast, een ontdekking die het pleidooi voor betere bescherming van dit zeegebied kan versterken.
Woensdag 12 augustus schuift de maan voor een groot deel van de zon, met het maximum rond 20.11 uur. Voor een goed zicht heb je een vrije westelijke horizon én een gecertificeerde eclipsbril nodig.
Sinds 28 februari liggen 1.500 schepen veel langer dan normaal vast in de Straat van Hormuz. Bij een herstart van het verkeer vrezen wetenschappers dat ook de Rotterdamse haven een ecologische rekening gepresenteerd krijgt.
Na de piek van de Perseïden op 12 en 13 augustus blijft het volgens het KNMI eerst zeer warm en grotendeels droog. Pas richting het weekend van 22 en 23 augustus groeit de kans op een koeler, natter weertype tot circa 50 procent.
Rond 1200 voor Christus kwam het oostelijke Middellandse Zeegebied onder zware druk te staan. Onderzoekers van de Universiteit van Stockholm zien drie langdurige droogtes als mogelijke aanjager van misoogsten, migratie en het uiteenvallen van bronstijdsamenlevingen.
De Perseïden pieken in de nacht van 12 op 13 augustus, precies wanneer de nieuwe maan de hemel donker houdt. Wie na middernacht een rustige plek opzoekt, krijgt dit jaar extra goede kaarten voor vallende sterren.
Langs de noordelijke zeeroute liet de USSR honderden onbemande vuurtorens achter, aangedreven door radioactieve generatoren. Na 1991 raakten sommige installaties in verval en werden ze geplunderd, met stralingsincidenten tot gevolg.
Een NASA-vlucht boven Groenland bracht in april 2024 verrassend scherp een verlaten legerbasis onder het ijs in beeld. Camp Century ligt er sinds 1967 begraven, en de vondst werpt vragen op over wat daar destijds is achtergelaten.
Diep in het Calakmul-biosfeerreservaat in Mexico is de Maya-stad Minanbé intact teruggevonden. De plek bleef meer dan duizend jaar buiten bereik en kan nieuw licht werpen op de laatste eeuwen van de Maya-beschaving.
De Perseïden pieken in de nacht van 12 op 13 augustus, onder een hemel zonder storend maanlicht. Dat maakt 2026 uitzonderlijk gunstig om vallende sterren te spotten, al zegt die duisternis nog niets over hoeveel meteoren er werkelijk langskomen.
Bij 68 procent van vierentwintig ontmoetingen kozen orka’s eieren voor hun geld zodra langvinnige grienden in de buurt kwamen. Onderzoek rond IJsland laat zien hoe zelfs de oceaanreus soms uitwijkt voor een veel kleiner familielid.
Op 12 augustus wordt de zon in Nederland rond 20.11 uur voor 88 procent bedekt door de maan. Diezelfde nacht pieken de Perseïden, en zonder storend maanlicht kan de hemel opnieuw alle aandacht opeisen.
Op 54 meter diepte voor de kust van Benin hebben onderzoekers levende koraalformaties in beeld gebracht. De vondst zet vraagtekens bij het beeld van een vrijwel levenloze zeebodem in de Golf van Guinee.
Een wandelroute plannen via Google Maps bracht Joël Lapointe in 2024 bij een opvallende kring in het afgelegen Quebec. Begin juli werd de plek erkend als de Uhackatik-inslagstructuur, een zeldzame vondst uit de diepe aardgeschiedenis.
Tussen 2005 en 2023 steeg de mondiale zeespiegel gemiddeld 3,94 millimeter per jaar. Nieuw onderzoek laat zien dat vooral opwarmend zeewater de stijging aanjaagt, met gevolgen die nog decennia doorwerken.
Met 0,35°C per decennium warmt de aarde sinds 2015 veel sneller op dan in de decennia daarvoor. Onderzoekers van het Potsdam Institute zien daarin een statistisch stevig signaal, met grote gevolgen voor de grens van 1,5°C.
Portugal ondersteunt via Floresta Ativa het onderhoud en de uitbreiding van eucalyptusplantages. Milieubeweging Forest of the Future Response Network waarschuwt dat die regels „de verspreiding van bosbranden financieren”. Dat roept de vraag op wat dat zegt over het verschil met Frankrijk.
PFAS in landbouwgrond verwijderen hoeft mogelijk geen onbetaalbare opgave te blijven. Onderzoekers van Yale University rekenen op zo’n 29.000 dollar per hectare, terwijl boeren tegelijk zoeken naar herstel van hun bodem.
Neft Daşları werd in 1949 onder Stalin gebouwd, 120 kilometer uit de kust van Bakoe. De olieplaats in de Kaspische Zee draait nog altijd, maar stormen en een stijgende zeespiegel eisen steeds meer van de drijvende stad terug.
Onderzoekers van UCLA en Ewha Womans University halen meer dan 90 procent zuivere waterstof uit gemengd plasticafval. Ruim driekwart van de koolstof blijft achter in stabiele verbindingen, maar de stap naar commerciële toepassing moet nog volgen.
De brand bij Pedrógão Grande kostte in 2017 minstens 64 mensen het leven. Portugal legde daarna nieuwe eucalyptusplantages aan banden, maar de papierketen verplaatste de druk deels naar Galicië.
Laserscans brachten 396 tot dusver onbekende aardeconstructies aan het licht in het Amazonewoud. Ze dwingen archeologen opnieuw te kijken naar de Aquiry, die tussen 600 voor Christus en 850 na Christus in het gebied leefden.
Arecibo verloor in 2020 zijn 900 ton zware instrumentenplatform, dat door de 305 meter brede radioschotel stortte. De ooit grootste radiotelescoop ter wereld was toen al afgeschreven. Wat de kabels fataal werd, bleef nog jaren een vraag.